بقایی: هیچ ابهامی در متن یادداشت تفاهم وجود ندارد/ اصرار بر دوگانه «مذاکره یا جنگ» برای کشور ما مفید نیست

به گزارش ۲۴ آنلاین، اسماعیل بقائی در ابتدای این نشست خبری خود گفت: حمله به زیرساخت‌های غیرنظامی، پل‌ها، مراکز خدماتی و درمانی و آنچه مردم برای ادامه زندگی به آن تکیه دارند، تنها حمله به چند نقطه روی نقشه نیست؛ بلکه حمله به حق زندگی، امنیت و کرامت انسانی است. هیچ واژه‌ای نمی‌تواند اندوه مردمی را توصیف کند که در این گرمای جان‌فرسا، زیرساخت‌های خود را از دست دادند. آنان که ایران را بر صفحه نقشه به چند استان، چند شهر و چند نقطه فرو می‌کاهند، هنوز حقیقت این سرزمین و هویت جمعی آن را نشناخته‌اند. ایران مجموعه‌ای از جزایر دورافتاده نیست که بتوان بخشی از آن را زخمی کرد و انتظار داشت بخش دیگر آرام بماند. اگر هرمزگان زخم بردارد، مازندران درد می‌کشد؛ اگر چابهار هدف قرار گیرد، قلب تهران به تپش می‌افتد؛ و اگر کودکی در اهواز از صدای انفجار بترسد، هیچ ایرانی در هیچ نقطه‌ای از این سرزمین آسوده نخواهد خوابید. ایران یک پیکر است و هر زخمی بر هر گوشه آن، زخمی بر تمام این تن واحد است.

بقائی ادامه داد: از همین رو، مردم نجیب و مقاوم جنوب امروز بیش از هر زمان دیگری سزاوار احترام و قدردانی‌اند؛ مردمانی که سال‌ها بار امنیت، انرژی، تجارت، دریا و مرزهای این کشور را بر دوش کشیده‌اند و با وجود همه سختی‌ها، قامتشان خم نشده است. آنان نگاهبانان خلیج فارس و سواحل مکران‌اند. ما حمله به زیرساخت‌های غیرنظامی، مراکز درمانی، پل‌ها و تأسیساتی را که زندگی مردم به آن وابسته است، با صریح‌ترین عبارات محکوم می‌کنیم. هیچ ادعای سیاسی یا نظامی نمی‌تواند رنج کودکی را که در بیمارستان چشم به درمان دوخته است یا اضطراب خانواده‌ای را که پل ارتباطی شهرش ویران شده است، توجیه کند. این‌ها تنها خسارت به ساختمان‌ها نیست؛ بلکه جراحتی بر وجدان جمعی ایرانیان است. امروز ما در کنار مردمان ایران در خطه جنوب ایستاده‌ایم؛ نه از سر شعار، بلکه از آن رو که جنوب، خود ایران است. هرمزگان، خوزستان، بوشهر، سیستان و بلوچستان، همه این سواحل، مرزهای دوردست نیستند؛ بلکه نزدیک‌ترین نقطه به قلب هر ایرانی‌اند. به هم‌میهنانمان در هر نقطه از ایران بزرگ، در شمال، جنوب، شرق، غرب و مرکز، درود می‌فرستیم و ایستادگی، استقامت و غیرت مردم خطه جنوب را ارج می‌نهیم و، صدالبته، دستان مدافعان وطن را که از جای‌جای ایران تیر خشم ملت را به سوی متعرضان به خطه جنوب شلیک می‌کنند، می‌بوسیم.

مشروح نشست خبری سخنگوی وزارت خارجه با خبرنگاران را در ادامه می‌خوانید:

قهرمانی را در پهلوانی، جوانمردی و ظلم‌ستیزی می‌بینیم/ قهرمانی اسپانیا را به مردم این کشور تبریک می‌گوییم

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «در چند ساعت اخیر، خبر قهرمانی اسپانیا در جام جهانی به تیتر نخست بسیاری از رسانه‌ها تبدیل شد. عده‌ای نیز این اتفاق را شکست لابی رژیم صهیونیستی و تلاش‌های نزدیکان ترامپ برای اعمال نفوذ در ورزش دانستند. نظر شما در این خصوص چیست؟ همچنین، آیا قصد دارید این قهرمانی را به مردم اسپانیا تبریک بگویید؟» گفت: ما حتماً قهرمانی تیم ملی فوتبال اسپانیا را تبریک می‌گوییم. به نظر من، جام جهانی امسال شاید سیاسی‌ترین رویداد ورزشی در سطح جهان بود و این مسابقه نیز یکی از سیاسی‌ترین بازی‌ها به شمار می‌رفت. یکی از دلایل آن، همان موضوعی است که شما اشاره کردید؛ یعنی روند سیاسی کردن ورزش. بخشی از این رویکرد را ما در نحوه رفتار با تیم ملی فوتبال ایران و تبعیضی که علیه این تیم اعمال شد، مشاهده کردیم. این نگاه و رویکرد تا آخرین لحظات مسابقات نیز ادامه داشت.

وی ادامه داد: فکر می‌کنم برای ما ایرانی‌ها که قهرمانی را در پهلوانی، مرام جوانمردی، فتوت و ظلم‌ستیزی می‌بینیم، رفتار تیم ملی اسپانیا و به طور کلی مواضع این کشور در یک سال و به‌ویژه در چند ماه اخیر، در مخالفت با تجاوزگری، نسل‌کشی و ظلم، ارزشمند بود. به گمان من، یکی از دلایل اصلی اینکه ایرانیان این مسابقات را با دقت دنبال کردند و بسیاری از مردم جهان، فارغ از مرام، دین و آیین، در دل خود آرزو داشتند اسپانیا برنده شود، همین موضوع بود.

بقائی خاطر نشان کرد: البته این را هم اضافه کنم که ما هیچ مشکلی با مردم آرژانتین نداریم. امروز صبح، در مسیر محل کار، یکی از دیپلمات‌های سابق آرژانتینی برای من پیامی فرستاد. او نوشت که از شکست تیم ملی آرژانتین ناراحت است، اما معتقد است یکی از دلایل اصلی این شکست، همان انرژی منفی بود که از سوی کسانی ایجاد شد که دستانشان به خون انسان‌ها در لبنان، غزه و ایران آلوده است و از تیم آرژانتین حمایت کردند. به تعبیر او، همین انرژی منفی در نهایت به شکست تیمشان انجامید که البته این نکته نیز معنادار است.

هیچ ابهامی در متن یادداشت تفاهم وجود ندارد؛ آمریکا هیچ بهانه‌ای برای پیمان‌شکنی ندارد/ برداشت متفاوت از یادداشت تفاهم، توجیهی برای نقض توافق از سوی آمریکا نیست

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که  «در روزهای اخیر، برخی تحلیل‌ها در فضای رسانه‌ای منتشر شده که مدعی است توافق آتش‌بس میان ایران و آمریکا از همان ابتدا با ابهام‌های فراوانی همراه بوده و دو طرف برداشت‌های متفاوتی از مفاد آن و تعهدات خود داشته‌اند. به اعتقاد این تحلیل‌ها، همین ابهام‌ها باعث شد یادداشت تفاهم به سرعت با شکست مواجه شود و دو طرف بار دیگر وارد چرخه حملات و ضدحملات شوند. ارزیابی شما از این تحلیل‌ها چیست و تا چه اندازه آن‌ها را درست می‌دانید؟» گفت: مطلقاً درست نیست. من وارد نیت کسانی که چنین تحلیلی مطرح می‌کنند نمی‌شوم، اما در عمل، چنین تحلیلی در راستای توجیه بدعهدی آمریکا خواهد بود. متن یادداشت تفاهم، متن کوتاهی است و ۱۴ بند دارد. شما متن را مطالعه کنید؛ کدام بند آن ابهام دارد؟ به‌عنوان مثال، در بند پنجم، کدام بخش وجود دارد که تفسیری غیر از آنچه ما از ابتدا بیان کرده‌ایم، القا کند؟ از همان ابتدا نیز گفته بودیم که مسئولیت تدبیر و مدیریت آینده تنگه هرمز بر عهده ایران است و این موضوع با مشورت عمان و از طریق گفت‌وگو با کشورهای منطقه دنبال خواهد شد.

وی افزود: متن کاملاً روشن است و هیچ بهانه‌ای برای پیمان‌شکنی آمریکا وجود ندارد. همان‌گونه که تاکنون نیز هیچ‌جا ندیده‌ایم که طرف آمریکایی اعلام کرده باشد به دلیل اشتباه یا اختلاف در تفسیر متن، حملات علیه ایران را از سر گرفته است. بنابراین، طرح چنین ادعایی، مبنای درستی ندارد.

ترس از فریب دشمن، دیپلمات‌های ایران را از دفاع از منافع ملی بازنمی‌دارد/ حمایت از دیپلمات‌ها، مکمل حمایت از مدافعان وطن است/ دیپلماسی سنگر دیگری برای دفاع از ایران است

سخنگوی وزارت خارجه در ادامه این نشست خبری با اشاره به اینکه من در بیان برخی از این نکات تردید داشتم، اما با توجه به مباحثی که این روزها مطرح می‌شود، فکر می‌کنم لازم است آن‌ها را بیان کنم، خاطرنشان کرد:  اگر انتظار دارید دیپلمات‌های شما به دلیل ترس از فریبکاری دشمن، میدان را ترک کنند، قطعاً چنین کاری نخواهند کرد. بله، دشمن فریبکار است، خدعه می‌کند و رفتار وحشیانه دارد؛ اما این انتظار مانند آن است که بگوییم کسانی که پشت لانچرها برای دفاع از ایران ایستاده‌اند، چون طرف مقابل از فناوری پیشرفته‌تری برخوردار است، سنگر خود را ترک کنند. همان‌گونه که نیروهای نظامی ما، با وجود نابرابری امکانات و شرایط جنگ، مصمم و موظف به دفاع از ایران هستند، دیپلمات‌های کشور نیز وظیفه دارند، با وجود همه شیطنت‌های دشمن، در میدان بمانند و از منافع ملی ایران دفاع کنند.

بقائی با تاکید بر اینکه دیپلماسی و دفاع، دو بال صیانت از منافع ملی و کیان ایران هستند، خاطرنشان کرد:  اگر هر یک از این دو، به هر دلیلی، نتواند وظیفه خود را در دفاع از کشور و حفاظت از منافع ملی انجام دهد، بدون تردید وظیفه حکمرانی نیز به‌درستی محقق نخواهد شد. بنابراین، همان‌گونه که به مدافعان میهن در پشت لانچرها افتخار می‌کنید، از آنان حمایت و پشتیبانی می‌کنید، دیپلمات‌های کشور نیز به همان اندازه شایسته حمایت و دفاع هستند؛ زیرا همان‌گونه که عرض کردم، دیپلمات‌ها در کنار مدافعان وطن، برای یک هدف مشترک می‌جنگند.

ایده‌هایی از سوی برخی میانجی‌ها به جمهوری اسلامی ایران واصل شده است/ ایران از هیچ تلاشی برای توقف جنایات آمریکا فروگذار نمی‌کند

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به اینکه «وزیر امور خارجه اخیراً برای عرض تسلیت به مقامات قطری سفری به این کشور داشتند و به نظر می‌رسد که با وزیر امور خارجه قطر نیز دیداری داشتند. برخی گزارش‌ها حاکی از آن است که در این دیدار، پیشنهادها یا ابتکارات جدیدی برای احیای مذاکرات مطرح شده است. همچنین، در ساعات گذشته برخی گمانه‌زنی‌ها از طرح قطر برای آتش‌بس ۱۰ روزه میان ایران و آمریکا خبر داده‌اند. آیا اصل برگزاری این نشست‌ها و چنین ابتکاراتی را تأیید می‌کنید؟ اگر پاسخ مثبت است، محورهای این پیشنهادها چه بوده و آیا جمهوری اسلامی ایران این پیشنهادات را در دست بررسی دارد و موضع خاصی نسبت به آن اتخاذ کرده است؟» گفت:  اصل موضوع که میانجی‌ها فعالیت می‌کنند و تلاش دارند از تشدید تنش جلوگیری کنند، روشن است. از سوی دیگر، جمهوری اسلامی ایران نیز از هیچ اقدامی برای توقف جنایات آمریکا فروگذار نمی‌کند. هم‌زمان که نیروهای مسلح ما با قوت و قدرت واکنش نشان می‌دهند و منشأ و مبدأ تجاوز آمریکا را در هم می‌کوبند، دیپلماسی نیز وظایف خود را به‌خوبی می‌شناسد و از هیچ تلاشی فروگذار نمی‌کند.

بار دیگر تأکید می‌کنم که دستگاه دیپلماسی، همراه و هم‌راستا با مدافعان وطن در نیروهای مسلح، وظایف خود را دنبال می‌کند. پیشنهادهای مطرح‌شده از طریق میانجی‌ها به ما اعلام شده و آن‌ها را دریافت کرده‌ایم، اما در حال حاضر اجازه دهید وارد جزئیات آن‌ها نشوم. با این حال، اصل موضوع که در این روزها دستگاه دیپلماسی فعال بوده و ایده‌هایی از سوی برخی میانجی‌ها به جمهوری اسلامی ایران واصل شده است، بله، تأیید می‌شود.

اصرار بر دوگانه «مذاکره یا جنگ» برای کشور ما مفید نیست/ کاری که سیدعباس و سید مجید انجام می‌دهد، هر دو با یک هدف است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «اگر در آینده ترامپ بار دیگر درخواست مذاکره کند، پاسخ جمهوری اسلامی ایران چه خواهد بود؟ آیا بدون هیچ شرط خاصی به یادداشت تفاهم بازخواهیم گشت یا دیگر امکان بازگشت به نقطه قبل وجود ندارد؟» گفت:  اصرار بر دوگانه «مذاکره یا جنگ» و «دیپلماسی یا جنگ» برای کشور ما مفید نیست. اینکه تصور کنیم دیپلماسی نافی دفاع است یا دفاع با دیپلماسی سازگاری ندارد، به هیچ عنوان منطق صحیحی نیست. باید در نظر داشته باشیم که کاری که سید عباس انجام می‌دهد و کاری که سید مجید انجام می‌دهد، هر دو با یک هدف صورت می‌گیرد. مذاکره و دفاع، هر دو طریقیت دارند؛ هدف را گم نکنید. هدف، صیانت از منافع ملی ایران است؛ گاهی با ابزار دفاع، گاهی با ابزار دیپلماسی و گاهی نیز با استفاده هم‌زمان از هر دو.

وی ادامه داد: نکته دیگری که در سؤال شما مطرح بود، این است که مذاکره را به‌عنوان ابزار فریب مطرح کردید. چرا این احتمال را در نظر نمی‌گیرید که مذاکره می‌تواند ابزار ارعاب و فشار نیز باشد؟ آیا دیپلمات‌های شما فریب خوردند؟ آیا دیپلمات‌های شما تحت فشار و ارعاب قرار گرفتند؟ کدام طرف از یادداشت تفاهم خارج شد؟ آیا از یادداشت تفاهم خارج شد، چون نگران منافع ایران بود، یا به این دلیل که احساس می‌کرد این سند، تأمین‌کننده منافع ایران است و به نوعی خود را در آن مغبون می‌دید؟

نقض تعهدات آمریکا، پاسخ متقابل ایران را در پی داشت/ ایران هیچ‌گاه آغازگر نقض توافق نبوده است

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «آیا ایران اجرای یادداشت تفاهم امضاشده را به حالت تعلیق درآورده است و  آینده تنگه هرمز، که برگ برنده ایران و مسیر اصلی تأمین انرژی جهان به شمار می‌رود، چگونه خواهد بود؟» گفت: منظور از اینکه «همه گزینه‌ها روی میز است» چیست؟ گزینه‌ها هم‌اکنون در حال اعمال شدن هستند. در مورد یادداشت تفاهم نیز منطق از ابتدا روشن بود و آن را هم بیان کرده‌ایم؛ تعهد در برابر تعهد. تا زمانی که طرف مقابل به تعهدات خود عمل می‌کرد، ما نیز به تعهداتمان پایبند بودیم. ما هیچ‌گاه پیشگام نقض عهد نبوده‌ایم. این خصلت و مبنای اصولی رفتار ایرانیان است.

بقائی ادامه داد: زمانی که طرف مقابل تعهدات خود را یکی‌یکی نقض کرد، ما نیز متقابلاً تأکید کردیم که تعهدات خود را اجرا نخواهیم کرد. بنابراین، صورت مسئله کاملاً روشن است. یک تفاهم یا توافق، تا زمانی ارزش و اعتبار دارد که طرف‌های آن به اجرای تعهدات خود پایبند باشند؛ در غیر این صورت، چیزی جز نوشته‌ای بر روی کاغذ نخواهد بود.

مستندسازی جنایت میناب و صدها جنایت دیگر را با جدیت، ادامه داده و آمریکا را پاسخگو خواهیم کرد

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اظهارات رئیس‌جمهور آمریکا درباره تصاویر منتشر شده از مدرسه میناب و این که این تصاویر با استفاده از هوش مصنوعی تولید شده‌اند؛ گفت: مقامات آمریکایی باید واقعاً در اطلاعات و گزارش‌هایی که دریافت می‌کنند تجدیدنظر کنند. شاید آن‌ها مدام در معرض گزارش‌هایی قرار می‌گیرند که هر آنچه را دوست ندارند، به‌عنوان اخبار جعلی یا محصول هوش مصنوعی به آن‌ها ارائه می‌کنند و همین، یکی از دلایل سوءمحاسبه آن‌ها درباره بسیاری از موضوعات بین‌المللی، از جمله در رابطه با ایران، است. پیش از این نیز مراسم باشکوه تشییع رهبر شهید را احتمالاً محصول هوش مصنوعی دانسته بودند.

در مورد میناب، هیچ شکی وجود ندارد که این اقدام وحشیانه، عامدانه و توسط آمریکا انجام شده است و خودشان نیز به‌خوبی از این موضوع آگاه هستند.

بقائی با اشاره به اینکه یک نکته ظریف را باید در نظر داشت، خاطرنشان کرد:  آمریکایی‌ها با برجسته کردن موضوع میناب، درصدد القای این پیام هستند که گویا سایر جنایت‌هایی که پیش از آن یا پس از آن در 40 روز صورت گرفته، قانونی بوده است. توجه داشته باشید که جنایت میناب تنها یکی از هزاران جنایت جنگی بود که طی ۴۰ روز علیه ملت ایران مرتکب شدند و هیچ توجیه یا بهانه‌ای نمی‌تواند از اهمیت این جنایت بکاهد یا بار گناه و مسئولیت آمران و عاملان آن را کاهش دهد. ما با جدیت، مستندسازی جنایت میناب، جنایت لامرد و صدها جنایت دیگری را که رخ داده است، ادامه خواهیم داد و آمریکا را به خاطر این جنایات پاسخگو خواهیم کرد.

هر گامی که از طرف دستگاه دیپلماسی و  نیروهای مسلح برداشته می‌شود، در راستای دفاع از کشور و تحقق صلح شرافتمندانه‌ است/ صلح را در سینی به شما تقدیم نمی‌کنند

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که  «این روزها مبحثی مطرح می‌شود به نام «صلح شرافتمندانه» و به یکی از موضوعات اختلافی در جامعه و میان جریان‌های سیاسی تبدیل شده است. این تصور که در ایران یک عده جنگ‌طلب هستند و عده‌ای دیگر صلح‌طلب، چقدر واقعیت دارد؟ دیدگاه شما چیست و دوگانه‌سازی در شرایط فعلی را تا چه اندازه به نفع منافع ملی و دیپلماسی می‌دانید؟» گفت: من در میان ایرانیان واقعاً کسی را به عنوان جنگ‌طلب نمی‌شناسم. مردمان ما مشهور به صلح‌دوستی و صلح‌طلبی هستند. مگر ما بودیم که جنگ را شروع کردیم؟ مگر ما نبودیم که تا آخرین لحظات برای پیشبرد دیپلماسی تلاش کردیم؟ این واقعیت‌ها را نباید از نظر دور داشت. هیچ انسان سلیم‌النفس و سلیم‌العقلی نیست که از جنگ استقبال کند، مگر کسانی که نه سلیم‌النفس هستند و نه سلیم‌العقل و این جنگ هم نتیجه کار آن‌ها بود.

وی ادامه داد: صلح یک کالای لوکس نیست که در طاقچه روابط بین‌الملل گذاشته باشند و به شما تقدیم کنند. صلح را در سینی به شما تقدیم نمی‌کنند. برای صلح باید جنگید. صلح کالایی فوق‌العاده گران است، خصوصاً در منطقه ما؛ در منطقه‌ای که جنگ را ارزان کردند، جنگ را عادی‌سازی کردند. باید بدانیم که برای ایجاد صلح، ما هزینه‌های فوق‌العاده‌ای داده‌ایم. ما بزرگ‌ترین انسان‌هایمان را تقدیم کردیم. این‌ها برای جنگ نبوده است، این‌ها برای برقراری صلح پایدار بوده است، برای تک‌تک ملت ایران.

بقائی خاطرنشان کرد: واقعاً باید از تصورات رمانتیک و فانتزی در مورد جنگ و صلح دست برداریم. جنگ یک امر واقعی است. هم‌وطنان عزیز ما باید بدانند جنگ را بر ما تحمیل کردند. ما به استقبال جنگ نرفتیم. به بهانه‌های مختلف؛ در شروع ۲۸ فوریه، نهم اسفند، گفتند که برای جلوگیری از بمب اتمی ایران. خرداد ماه سال گذشته گفتند از بین بردن خطر هسته‌ای ایران. بعد گفتند به خاطر قریب‌الوقوع بودن خطر از طرف ایران. بعد گفتند در راستای حمایت از اسرائیل. الان می‌گویند به خاطر اینکه دو سه کشتی در تنگه هرمز آسیب دید. همه این‌ها بهانه است. در این شرایط، اگر کسی واقعاً دنبال صلح است، اگر کسی دنبال ایجاد صلح شرافتمندانه است، باید با تمام توان از مدافعین کشور دفاع و حمایت کند و بدانیم که هر گامی که برداشته می‌شود، چه از طرف دستگاه دیپلماسی و چه از طرف نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران، در راستای دفاع از کشور است؛ در راستای تحقق همان صلح شرافتمندانه‌ای که حتماً مطلوب همه ماست.

تا مادامی که آمریکا به دنبال تحمیل خواسته‌هایش بر ملت ایران باشد، پاسخ ما متقابلاً دفاع از کرامت و حاکمیت ملی ایران خواهد بود

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «روبیو، وزیر خارجه آمریکا، اخیراً اعلام کرده است که واشنگتن آمادگی پیگیری راه‌حل دیپلماتیک درباره ایران را دارد. ارزیابی شما از این حرف‌ها چیست و واقعاً می‌توانیم به دیپلماسی آمریکا اتکا کنیم؟» گفت:  ما این آمادگی‌شان را بارها دیده‌ایم، امتحان کرده‌ایم. وقتی آمریکا سخن از دیپلماسی می‌گوید، منظورش تحمیل، ارعاب، تهدید و تحریم است و قطعاً مادامی که در این فضا باشند و به دنبال تحمیل خواسته‌هایشان بر ملت ایران باشند، حتماً پاسخ ما متقابلاً دفاع از کرامت و حاکمیت ملی ایران خواهد بود.

آمریکا تبعات هرگونه ماجراجویی در خارک را خواهد دید

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره ادعاها تهدیدات رئیس‌جمهور آمریکا درباره احتمال تصرف جزیره خارک و تبعات این ماجراجویی گفت:  تبعاتش را خواهند دید. فکر می‌کنم کسانی هستند در همان مناطق، تعدادشان هم کم نیست، که لحظه‌شماری می‌کنند برای خوش‌آمدگویی به این افراد.

سفر نخست‌وزیر عراق به تهران از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است/ امضاء چند سند و یادداشت تفاهم در دستور کار است/ ایران همواره از حاکمیت و استقلال عراق حمایت کرده است

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره سفر آتی نخست‌وزیر عراق به تهران و دستورکارهای این سفر گفت: این سفر، یک سفر دوجانبه است. همه شما از اهمیت روابط جمهوری اسلامی ایران و عراق آگاه هستید. ما همواره برای ثبات، رفاه، استقلال و حاکمیت عراق ارزش ویژه‌ای قائل بوده‌ایم و از هیچ اقدامی برای ارتقای روابط دوجانبه و همچنین کمک به حفظ حاکمیت و استقلال عراق، با احترام به روندهای داخلی این کشور، فروگذار نکرده‌ایم. البته این، رویه دیگران نبوده است. آمریکایی‌ها همواره در قبال کشورهای منطقه، از جمله عراق، سیاست دخالت، ارعاب و تحمیل را در پیش گرفته‌اند.

بقائی با تاکید بر اینکه سفر آقای الزیدی، نخست‌وزیر محترم عراق، به جمهوری اسلامی ایران، سفر بسیار مهمی است، ادامه داد:  ما از هم‌اکنون به ایشان و هیئت همراهشان خوشامد می‌گوییم و اطمینان داریم که این سفر می‌تواند نقطه عطفی در روند رو به رشد روابط دو کشور مسلمان و همسایه باشد. قرار است در این سفر، درباره طیف گسترده‌ای از موضوعات از جمله همکاری‌های اقتصادی، تجاری، همکاری در حوزه‌های مختلف مرزی و همچنین موضوعات مرتبط با امنیت مشترک دو کشور گفت‌وگو شود. همچنین، پیش‌بینی می‌شود در جریان این سفر چند سند و یادداشت تفاهم نیز به امضا برسد که جزئیات آن متعاقباً اعلام خواهد شد.

قائل به وجود تحریم هوایی علیه یمن نیستیم/ هواپیمای ایرانی برای انتقال هیئت و مجروحان یمنی به صنعا پرواز کرده بود

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «ما چندی پیش شاهد بودیم که یک هواپیمای ایرانی، هواپیمای ماهان، به فرودگاه صنعا رفت و در حالی که عربستان در حال بمباران این فرودگاه بود، این هواپیما بر روی زمین نشست. مطرح شد که ایران تحریم هوایی یمن را شکسته است. می‌خواستم در این ارتباط توضیح بدهید که این پرواز با چه هدفی انجام شده، آیا این پروازها ادامه خواهد داشت و اصلاً این پرواز چرا انجام شد؟» گفت:  ما قائل به وجود تحریم هوایی علیه یمن نیستیم و اصولاً فکر می‌کنیم که چنین برداشتی از قطعنامه‌های شورای امنیت، برداشت صحیحی نیست. اصل تحریم کردن یک کشور و یک ملت را ناصواب و ظالمانه می‌دانیم.

وی ادامه داد: در مورد دلیل پرواز این هواپیما، برای انتقال هیئت یمنی بود که جهت شرکت در مراسم ادای احترام به رهبر شهید ما به ایران آمده بودند و مهمان ما بودند. همچنین جمعی از مجروحان یمنی که در ایران مداوا شده بودند و لازم بود که به وطن خودشان برگردند. این کل داستان آن انتقال بود. حمله به فرودگاه صنعا را ما خیلی صریح محکوم کردیم. بیانیه وزارت خارجه بسیار روشن است و فکر می‌کنیم آسیب زدن به تأسیسات غیرنظامی و مدنی یمن، به هیچ دلیل و توجیهی، خلاف اصل احترام به حاکمیت و تمامیت سرزمینی یمن بود و نباید چنین مواردی تکرار شود.

حمله به تاسیسات دارخوین، ادعای آمریکا درباره نگرانی هسته‌ای را بی‌اعتبار کرد/ بی‌تفاوتی آژانس، اعتماد ایران را افزایش نخواهد داد

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «همچنان موضوع حمله آمریکا به سایت‌های هسته‌ای صلح‌آمیز ایران مطرح است و اخیراً نیز سایت دارخوین مورد حمله قرار گرفته است. با توجه به سکوت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، با وجود مسئولیت فنی این نهاد، بفرمایید با ادامه این روند، روابط ایران با آژانس چگونه خواهد بود؟» گفت: دو نکته را عرض می‌کنم. نخست اینکه قطعاً این سکوت و بی‌تفاوتی، باعث تقویت اعتماد ما به آژانس نخواهد شد. دوم اینکه، اعلام موضع نکردن آژانس، تغییری در اصل موضوع ایجاد نمی‌کند. اصل موضوع این است که حمله به تأسیسات هسته‌ای صلح‌آمیز یک کشور، مطلقاً خلاف همه قواعد بین‌المللی است.

بقائی ادامه داد: در خصوص حمله به این تأسیسات، نکته دیگری نیز وجود دارد که لازم است مردم به آن توجه داشته باشند. به نظر من، این حمله بسیار رسواکننده است و نشان می‌دهد که ادعای آمریکا مبنی بر نگرانی درباره اشاعه هسته‌ای ایران، تا چه اندازه دروغ و بی‌پایه است. تأسیسات هسته‌ای دارخوین تحت نظارت آژانس قرار داشت و قرار بود برای تولید انرژی مورد استفاده قرار گیرد. حمله به چنین تأسیساتی نشان می‌دهد که آمریکا با صنعت، شکوفایی اقتصادی و رفاه مردم ایران مشکل دارد و سایر ادعاها صرفاً بهانه است.

هیچ زخمی باعث نخواهد شد که ایران در دفاع از حاکمیت ملی و عزت مردمانش مماشات کند

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «حملات اخیر علیه ایران تا چه حدی بر توان ایران برای مقابله با آمریکا تاثیر گذاشته است؟» گفت:  هیچ زخمی باعث نخواهد شد که کشوری مثل ایران در دفاع از حاکمیت ملی و عزت مردمانش مماشات کند. بله، به بدترین شیوه، به شیوه‌ای که یادآور رفتارهای گروه‌های تروریستی مثل داعش است؛ اینکه شما یک برج دیده‌بانی را در چابهار هدف بگیرید و بعد نسبت به این اقدام افتخار کنید، تصاویرش را پخش کنید، صراحتاً تهدید به زدن پل‌ها و نیروگاه‌های ایران کنید؛ اینها واقعاً با هیچ‌یک از معیارهای حقوق بین‌الملل، که من اصلاً آن را کنار می‌گذارم، با هیچ‌یک از معیارهای آن چیزی که خودشان به عنوان انسان متمدن توصیف می‌کنند، سازگاری ندارد.

بقائی افزود: اما اینکه فکر کنند با ضربه زدن به زیرساخت‌های ما، با کشتن ایرانیان، با آسیب زدن به بیمارستان‌های ما می‌توانند در اراده و عزم ایران برای دفاع از خودش کوچک‌ترین سستی ایجاد بکنند، قطعاً این‌گونه نیست. همان‌طور که در این یک سال و نیم نشان دادیم، هر زخمی که به ما بزنند، ما را بیشتر مصمم می‌کند برای دفاع از کیان ایران.

مصمم هستیم که حاکمیت‌ خود را در تنگه هرمز اعمال کنیم

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «با روشن شدن موضع ایران نسبت به کریدور جنوبی تنگه هرمز، آیا عمان یا میانجی‌ها در این خصوص راهکار و پیشنهاد جایگزینی که قابل بررسی و مذاکره باشد ارائه کردند؟ و اینکه پیگیری‌های حقوقی یا مذاکرات آتی در این خصوص در راستای تفاهم‌نامه اسلام‌آباد است؟» گفت:  فارغ از بند ۵ تفاهم‌نامه و با فرض اینکه اصلاً آن را مبنا قرار ندهید. ما به عنوان دولت ساحلی تنگه هرمز حقوقی داریم. از تجربه تعرض نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی و متأسفانه همکاری برخی از کشورهای منطقه با آنها درس‌هایی گرفتیم. ما نباید اجازه بدهیم که این آبراه باز هم مورد سوءاستفاده قرار بگیرد برای تهدید علیه امنیت و منافع ملی ایران.

وی گفت: کشورهای ساحلی هم مشخص است؛ ایران و عمان هستند و در این زمینه ما مصمم هستیم که تدابیر لازم را برای اعمال حاکمیت خودمان و برای اطمینان از عدم سوءاستفاده از تنگه هرمز جهت آسیب زدن به منافعمان اتخاذ کنیم. با عمان از مدت‌ها قبل، یعنی از همان روزهای نخست برقراری آتش‌بس در نوزدهم و بیستم فروردین، در ارتباط بودیم و با آنها در مشورت بودیم. تلاش ما این بوده که با همکاری عمان به عنوان دو دولت ساحلی بتوانیم تدابیر لازم را اتخاذ کنیم و سازوکارهای لازم را تدوین کنیم. همچنان هم معتقدیم که این کار باید با همکاری و مشورت مشترک دو دولت ساحلی انجام شود. اینکه در رابطه با تنگه هرمز ما مصمم هستیم که منافع و حاکمیت‌مان را حتماً اعمال کنیم.

ایران در مطالبه حقوق خود جدی‌تر از همیشه عمل می‌کند/ ضمانت توافق با آمریکا، اتکای ایران به قدرت خود است

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که « در صورت بازگشت تهران و واشنگتن به میز مذاکره، آیا جمهوری اسلامی ایران شروط یا بندهای جدیدی را به یادداشت تفاهم اضافه خواهد کرد؟ همچنین، ایران با چه تضمینی به ایالات متحده آمریکا اعتماد خواهد کرد؟» گفت: ضمانت اجرای هر پیمان و توافقی، قدرت شماست. ما به‌روشنی نشان داده‌ایم که همان‌گونه که در اجرای تعهدات خود جدی هستیم، در مطالبه حقوق و خواسته‌های خود نیز جدی و حتی جدی‌تر عمل می‌کنیم. تضمین اجرای هر عهد و پیمانی، قدرت طرف‌هاست و ما مصمم هستیم این ابزار را روزبه‌روز مقتدرتر کنیم.

ما فعلاً همچنان عضو معاهده منع اشاعه هستیم، در این زمینه هم تعهداتمان را می‌شناسیم و هم انتظاراتمان را به صورت جدی بیان می‌کنیم

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «با توجه به شرایط جاری، تحولات میدانی و بن‌بست سیاسی که حداقل اکنون به نظر می‌رسد وجود دارد، آیا بحث خروج از «ان‌پی‌تی» یا تغییر و بازنگری در دکترین هسته‌ای ایران از صلح‌آمیز به نظامی، در سطح نهادهای تصمیم‌گیر مطرح شده یا در دست بررسی است یا خیر؟» گفت:  بررسی در مورد گزینه‌های ایران در مورد هر موضوعی، یک امر مستمر است. ما در مورد هر موضوعی که به امنیت ملی ایران و روابط و سیاست خارجی  مربوط می‌شود، مربوط می‌شود، به صورت دائمی هم بررسی می‌کنیم و هم سود و زیان آن را می‌سنجیم. اما فعلاً ما همچنان عضو معاهده منع اشاعه هستیم و در این زمینه هم تعهداتمان را می‌شناسیم و هم انتظاراتمان را به صورت جدی بیان می‌کنیم.

بقائی ادامه داد: کما اینکه حمله اخیر به سایت در حال ساخت دارخوین، به عنوان نقض فاحش همه اصول و قواعد حقوق بین‌الملل مرتبط با منع اشاعه، باید توسط جامعه جهانی محکوم شود. ایران به عنوان عضو «ان‌پی‌تی» انتظار دارد که شورای حکام آژانس، شخص مدیرکل که هر از گاهی بیانیه‌های سیاسی در رابطه با موضوع هسته‌ای ایران می‌دهد، در اینجا موضع خود را صراحتاً بیان کند در محکوم کردن جنایت آمریکا.

تا زمانی که آمریکا تعهداتش را نقض می‌کند، اجرای توافق ممکن نیست/ اکنون تمرکز ما بر دفاع از ایران و حمایت از مدافعان وطن است

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «با توجه به اینکه هیچ‌یک از دو طرف به‌طور رسمی تمایلی برای خروج از این یادداشت تفاهم نشان نداده‌اند، با وجود نقض گسترده آن از سوی آمریکا و تعلیق اجرای آن از سوی هر دو طرف، آیا در صورت پایان درگیری‌ها و ازسرگیری گفت‌وگوها، همین یادداشت تفاهم مبنای مذاکرات خواهد بود یا با توجه به شرایط جدید، اصلاحاتی از سوی ایران یا آمریکا بر آن اعمال خواهد شد؟» گفت: فعلاً تمرکز ما بر دفاع از ایران است و وظیفه ما این است که با تمام توان از مدافعان وطن حمایت کنیم. نکته دوم اینکه، ما وارد اتاقی نشدیم که بخواهیم از آن خارج شویم. ما درباره یک سند به تفاهم رسیدیم؛ سندی که با هر معیاری، تأمین‌کننده منافع ملی جمهوری اسلامی ایران بود و هر دو طرف نیز آگاهانه با آن موافقت کردند. ضمن اینکه نه‌تنها متن انگلیسی، بلکه متن فارسی نیز وجود داشت و تعهدات متقابل طرفین در آن به‌صورت کاملاً شفاف مشخص شده بود.

وی ادامه داد: اما طرف مقابل به تعهدات خود عمل نکرد؛ نه‌تنها اجرا نکرد، بلکه آن را نقض کرد و برخلاف متن و روح توافق رفتار کرد. ما نیز متقابلاً اعلام کردیم که تعهدات خود را اجرا نخواهیم کرد. بنابراین، موضوع کاملاً روشن است. این توافق بر پایه تعهدات متقابل شکل گرفته بود و با نقض آن از سوی آمریکا، اجرای آن از سوی ایران عملاً ناممکن شد. فارغ از هرگونه عبارت‌پردازی، وضعیت این سند در شرایط کنونی کاملاً روشن و مشخص است.

بر مبنای اعلام قوه قضائیه هیچ زندانی آمریکایی با مشخصاتی که رئیس‌جمهور این کشور گفته، از زندان‌های ایران آزاد نشده است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «در خصوص آزادی یک شهروند آمریکایی که گفته می‌شد به جرم جاسوسی در ایران زندانی بوده، رئیس‌جمهور آمریکا یک پیام تشکر فرستاده بود. مشخصاً جرم ایشان چه بوده و چه زمانی هم آزاد شدند؟» گفت:  اجازه بفرمایید همان پاسخی که قوه قضاییه راجع به این داده است، من تکرار بکنم؛ چون یک بحث قضایی بوده است. تأکید کردند که هیچ زندانی آمریکایی با مشخصاتی که رئیس‌جمهور آمریکا گفته، از زندان‌های ایران آزاد نشده است و فردی که از او نام بردند، نه زندانی بوده و نه اتهام جاسوسی داشته است. بنابراین من شما را ارجاع می‌دهم به پاسخ دستگاه متولی و تخصصی.

مسئولیت گسترش جنگ منحصراً بر دوش آمریکاست/ هیچ خصومت و دشمنی با هیچ‌یک از کشورهای منطقه نداریم

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در بیانیه‌ای از مردم و نیروهای نظامی اردن به دلیل ارائه اطلاعاتی که به هدف قرار دادن نیروهای آمریکایی مستقر در منطقه الازرق شد، تشکر کرده است. سؤال این است که آیا این هماهنگی به صورت رسمی با دولت اردن انجام شده بود یا اینکه این اطلاعات توسط افرادی در داخل نیروهای مسلح اردن در اختیار ایران قرار گرفته است؟ همچنین آیا ایران با هدف قرار دادن پایگاه‌های آمریکایی مستقر در کشورهای منطقه، نگران گسترش درگیری‌ها و تبدیل شدن این رویارویی به یک جنگ تمام‌عیار نیست؟» گفت: در مورد بخش اول سؤال شما، قاعدتاً از من انتظار ندارید در این رابطه نظری اعلام بکنم. راجع به موضوع گسترش جنگ، گسترش جنگ منحصراً مسئولیتش بر دوش آمریکاست. آمریکا با اصرار بر استفاده از خاک کشورهای منطقه، با نقض حاکمیت این کشورها، با هتک حرمت سیادت این کشورها، حملات خود را علیه ایران ادامه می‌دهد.

بقائی ادامه داد: ما بارها تأکید کردیم و باز هم تأکید می‌کنیم که ما هیچ خصومت و دشمنی با هیچ‌یک از کشورهای منطقه نداریم.  ما همسایگان ابدی با این کشورها هستیم، مشترکات و علقه‌های خودمان با آنها را می‌شناسیم و ارج می‌نهیم و در عین حال انتظار داریم و بارها خواسته‌ایم که در راستای تعهد به تکالیفشان طبق حقوق بین‌الملل و اصل حسن همجواری، از استفاده آمریکا از قلمروشان و از امکاناتشان برای تعرض به یک کشور اسلامی مانع شوند.کاری که ما انجام می‌دهیم، دفاع از خود به موجب حق ذاتی دفاع مشروع است و مادامی که این جنایات و این تجاوزات نظامی علیه ایران ادامه داشته باشد، قاعدتاً نیروهای مسلح ما هم پاسخ خواهند داد.

وزیر امور خارجه به منظور شرکت در اجلاس شانگهای به قرقیزستان می‌رود

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «وزیران امور خارجه سازمان همکاری شانگهای به‌زودی نشست خود را برگزار خواهند کرد و وزیر امور خارجه ایران نیز در این نشست حضور خواهد داشت. سؤال ما این است که آیا وزیر امور خارجه در این جلسه شرکت خواهد کرد یا خیر و مهم‌ترین محورهای مورد نظر ایران برای شرکت در این جلسه چیست؟» گفت: اجلاس وزرای خارجه سازمان شانگهای روزهای پنجشنبه و جمعه همین هفته در قرقیزستان برگزار خواهد شد. برنامه ما هم این است که در این اجلاس شرکت بکنیم.

وی ادامه داد: این نشست، دستورکارهای مشخص خود را دارد؛ در حوزه‌های اقتصادی، امنیتی، مقابله با تروریسم و همچنین فرصتی است برای رایزنی وزیر امور خارجه کشورمان با همتایان از کشورهای مختلفی که در شانگهای عضو هستند یا به صورت ناظر شرکت می‌کنند. برنامه‌ریزی برای مجموعه‌ای از این دیدارها انجام شده است. البته روز پنجشنبه ما میزبان یک هیئت بلندپایه از کشور همسایه عراق نیز خواهیم بود، ولی برنامه ما این است که بعد از انجام دیدارهایی که با هیئت عراقی داریم، عازم قرقیزستان بشویم برای اجلاس شانگهای.

پیگیری خون‌خواهی رهبر شهید و مطالبه اجرای عدالت، یک امر ملی است 

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره آخرین اقدامات حقوقی و بین‌المللی خون‌خواهی رهبر شهید، گفت: جنایتی که علیه ایران شد، به‌ویژه شهادت رهبر جمهوری اسلامی ایران و بسیاری دیگر از مقامات سیاسی و نظامی، جنایتی است بی‌سابقه و نابخشودنی. پیگیری خون‌خواهی و مطالبه اجرای عدالت، یک امر ملی است و همه ارکان حاکمیت، به نوعی، تک‌تک ایرانیان در این زمینه خودشان را مسئول می‌دانند. همان‌طور که همه مردمان منطقه، مسلمانان و آزادگان جهان در این اصل و در این امر، خودشان را سهیم می‌دانند.

بقائی خاطرنشان کرد: ما به عنوان دستگاه دیپلماسی، از همه ابزارهایی که در دسترس داریم، استفاده خواهیم کرد؛ هم در رابطه با مستندسازی این جنایت و هم استفاده از هر پلتفرم، هر نهاد یا مرجع بین‌المللی، هر سازمان بین‌المللی که صلاحیت داشته باشد و این امکان وجود داشته باشد که این موضوع را پیگیری بکنیم. ولی واقعاً این جنایت فراتر است از هر مرجع و هر نهاد بین‌المللی که بخواهد مبنای پیگیری آن قرار بگیرد. هم قوه قضاییه ما در این زمینه مسئولیت‌های روشنی دارد و هم اینکه، وزارت خارجه از هیچ اقدامی در این زمینه فروگذار نخواهد کرد.

همه ادعاهایی که در رابطه با ارتباط ایران و کوبا مطرح می‌شود، صرفاً مستمسکی برای تشدید فشار علیه این کشور است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که  مقام‌های آمریکایی درباره حضور مستشاران نظامی ایران در کوبا و مشاهده شدن پهپادهای ایرانی در این کشور ابراز نارضایتی کرده‌اند و آن را مغایر امنیت ملی خود می‌دانند و احتمالاً بهانه‌ای برای فشار به آن کشور یا فشار دیپلماتیک بیشتر علیه ایران قرار خواهند داد. نظرتان را در این رابطه بفرمایید.» گفت:  می‌دانید، می‌دانیم و می‌دانند که دروغ می‌گویند. کوبا اکنون بیش از ۷۰ سال است که در معرض فشار، تحریم و ارعاب آمریکا قرار دارد. مردم کوبا، مردمانی آزاده و طالب استقلال و احترام به حاکمیت خود هستند. روندی که در دو سال گذشته در آمریکای لاتین شروع شده، روندی بسیار خطرناک و تبلور یک‌جانبه‌گرایی ستیزه‌جویانه آمریکاست که تلاش دارد همه کشورها را تابع خود کند.

بقائی خاطرنشان کرد: ما اعمال فشار، تحریم و حذف اقتصادی علیه کوبا را محکوم می‌کنیم و تأکید داریم همه بهانه‌هایی که در رابطه با ارتباط ایران و کوبا مطرح می‌شود، صرفاً مستمسکی برای تشدید فشار علیه کوباست. ما روابط خوبی با کوبا داریم؛ روابطی کاملاً مشروع و مبتنی بر حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد و این روابط را ادامه خواهیم داد. اما فکر می‌کنم جامعه جهانی واقعاً باید هوشیار باشد، زیرا استمرار این روند، همه بنیان‌های حقوق ملل و منشور ملل متحد را به سمت اضمحلال خواهد برد.