کادرفنی باید پاسخگوی وعدههای قبل از جام جهانی باشد/ با فوتبال روز دنیا خیلی فاصله داریم
کارشناس فوتبال با انتقاد از عملکرد تیم ملی در جام جهانی ۲۰۲۶ گفت: وعدههای مطرحشده پیش از مسابقات با عملکرد واقعی تیم همخوانی نداشته و کادر فنی باید درباره نتایج، سبک بازی، انتخاب نفرات و تصمیمات خود پاسخگو باشد. با ادامه این روند، نه دستاوردی برای فوتبال ایران حاصل خواهد شد و نه امیدی به موفقیت در رقابتهای آینده وجود دارد.
به گزارش 24 آنلاین، مجتبی توتونی در گفتوگو با ایسنا درباره عملکرد تیم ملی فوتبال در جام جهانی ۲۰۲۶ که به حذف در مرحله گروهی منجر شد، اظهار کرد: اگر بخواهم عملکرد تیم ملی را بررسی کنم، ابتدا باید یک دیدگاه را مطرح کنم. این سؤال وجود دارد که از کجا باید شروع کرد؛ از نوع بازی تیم صحبت کنیم یا از مسائل دیگر؟ پیش از آغاز جام جهانی، زمانی که تیم ملی راهی این رقابتها میشد، امیر قلعهنویی اعلام کرد که این تیم حداقل چهار امتیاز کسب میکند و از گروه خود صعود خواهد کرد. اگر بهخاطر داشته باشید، چنین وعدهای داده شد. اکنون باید پاسخ دهند که چرا تیمی که گفته میشد حداقل چهار امتیاز خواهد گرفت و بهطور قطعی صعود میکند، موفق به تحقق این وعده نشد. حتی گفته شد در صورت صعود، یک هفته ایران تعطیل خواهد شد، اما اکنون باید درباره این اظهارات پاسخگو باشند.
وی افزود: یکی از اعضای کادر فنی (سعید الهویی) نیز با ارائه یکسری اطلاعات و آمار نادرست و استفاده از اصطلاحات پیچیده انگلیسی که شاید برای برخی افراد فریبنده باشد، برنامههایی را برای خود تعریف کرده بود. گفته میشد حدود ۱۰ پلن برای تیم در نظر گرفته شده است، اما در نوع بازی تیم ملی هیچ برنامهای مشاهده نکردیم، بهجز همان طرح امیر قلعهنویی که مبتنیبر بازی مستقیم و استفاده از یک مهاجم بلندقد مانند مهدی طارمی برای تصاحب توپ اول و سپس تلاش سایر بازیکنان برای استفاده از توپ سوم بود. البته تأکید میکنم که این روش الزاماً شیوه بدی نیست، اما سؤال اینجاست که چرا ادعا میشود تیم ملی مانند منچسترسیتی بازی میکند و سبک بازیاش مدرن است؟ این صحبتها برای برخی افراد شاید فریبنده باشد، اما اکنون کادر فنی باید درباره این ادعاها پاسخ دهد.
این کارشناس فوتبال بیان کرد: تنها نکته مثبتی که در تیم ملی مشاهده کردیم، فقط و فقط دیدار مقابل بلژیک بود. البته همان مسابقه نیز شرایط خاص خود را داشت، زیرا دوکو بهدلیل تولد فرزندش در آن بازی حضور نداشت و اگر بازی میکرد، مطمئن باشید شرایط تیم ملی کاملاً متفاوت میشد. نتیجه آن مسابقه قابل قبول بود، اما همه انتظار داشتند نیوزیلند را بهراحتی شکست دهیم، در حالی که مقابل این تیم حتی نمیتوان گفت برتر از حریف بودیم. همچنین اگر مصر برای صعود نیاز جدی به پیروزی و جمعآوری امتیاز داشت، مطمئن باشید شرایط برای تیم ملی بسیار سختتر میشد.
توتونی یادآور شد: اکنون برخی میگویند سه مسابقه انجام دادیم و شکست نخوردیم، اما در فوتبال امروز که جدول سهامتیازی ملاک است، تساوی در واقع یک باخت خفیف محسوب میشود. نمیتوان ادعا کرد چون شکست نخوردیم، عملکرد موفقی داشتهایم. وقتی به جای سه امتیاز، تنها یک امتیاز کسب میکنید، در واقع بخش عمدهای از امتیازات را از دست دادهاید و این موضوع نمیتواند عملکردی قابل دفاع باشد.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا فدراسیون فوتبال پس از جام جهانی تغییراتی در کادر فنی ایجاد خواهد کرد یا خیر و اینکه امیر قلعهنویی تا جام ملتهای آسیا در سمت خود باقی خواهد ماند؟ گفت: بهنظر من نیز همین روند ادامه پیدا میکند. دوباره همان کادر فنی با همین مدیران فدراسیون فوتبال به کار خود ادامه خواهد داد و هیچ اتفاق خاصی رخ نخواهد داد. مطمئن باشید باز هم بهانههایی مانند نبود بازیهای دوستانه مناسب، جنگ تحمیلی یا مشکلات مربوط به ویزای آمریکا مطرح خواهد شد و در نهایت شرایط تغییر نخواهد کرد.
این کارشناس فوتبال خاطرنشان کرد: مصاحبه اخیر امیر قلعهنویی را مشاهده کردم که در آن نیز نوعی بهانهتراشی مطرح میشد؛ اینکه اگر توپ دو سانتیمتر، سه سانتیمتر یا ۱۰ سانتیمتر آنطرفتر بود، نتیجه تغییر میکرد. اما هیچکس پاسخ نمیدهد که تیم ملی چه نوع فوتبالی ارائه کرده است. فوتبال سایر تیمهای آسیایی را دیدیم؛ ازبکستان، عربستان یا اردن حذف شدند، اما حداقل تلاش میکنند فوتبال روز دنیا را ارائه دهند. در حالی که ما همچنان بهدنبال همان بازی مستقیم و سبک همیشگی امیر قلعهنویی هستیم. حتی سه پاس سالم در منطقه خطر نمیتوانیم به یکدیگر بدهیم. منظورم پاسهایی نیست که در یکسوم دفاعی و هنگام عقبنشینی حریف رد و بدل میشود، بلکه زمانی که تحت فشار قرار میگیریم نیز توانایی انجام سه پاس سالم را نداریم. این سبک فوتبال، چون دفاع کردن مقابل آن بسیار آسان است، هیچگاه پاسخگو نخواهد بود. مطمئن باشید با این کادر فنی، تیم ملی هیچوقت به موفقیت نخواهد رسید.
توتونی ادامه داد: یک نکته بسیار مهم را نباید فراموش کنیم. جام جهانی این دوره با حضور ۴۸ تیم برگزار شد و سهمیه آسیا نیز هشت تیم بود، نه یک یا دو تیم و اگر سهمیه آسیا تنها یک یا دو تیم بود، مطمئن باشید تیم ملی ایران دیگر رنگ جام جهانی را هم نمیدید.
وی درباره حواشی شادی گل شجاع خلیلزاده نیز گفت: کاملاً موافقم که هنوز برخی فوتبالیستها نمیدانند در بعضی موقعیتها چگونه باید رفتار کنند تا بعداً حاشیه ایجاد نشود. البته شادی پس از گل وجود دارد، اما این اتفاق باعث شد ایران تا حد زیادی مورد تمسخر قرار بگیرد. بهنظر میرسد هنوز آموزش و تربیت لازم در این زمینه وجود ندارد. شجاع خلیلزاده حتی در فوتبال باشگاهی نیز یکی از بداخلاقترین بازیکنان است. اگر رفتار وی با همتیمیها و بازیکنان حریف را مشاهده کنید، نوع برخوردها و واکنشهایش کاملاً مشخص است. در تیم ملی نیز کسی نیست که به وی تذکر دهد چه رفتاری باید داشته باشد و چه واکنشی نشان دهد. طبیعی است نتیجه چنین رفتارهایی این باشد که امروز مورد تمسخر قرار بگیرد و خودش نیز باید پاسخگوی این اتفاق باشد.
مربی اسبق سپاهان درباره بازیکنانی که به تیم ملی دعوت شدند، اما فرصت بازی پیدا نکردند، اظهار کرد: زمانی که یک مربی با چنین ساختار و تفکری وارد یک تورنمنت میشود، طبیعی است که تنها به نتیجه گرفتن فکر کند. امیر قلعهنویی نیز تصور میکرد با همان نفرات اصلی میتواند نتیجه بگیرد و بههمین دلیل به سایر بازیکنان اعتماد نکرد، اما سؤال اینجاست که اگر قرار نبود از برخی بازیکنان استفاده شود، چرا اصلاً آنها را به جام جهانی بردند؟ اگر قرار بود فقط روی نیمکت بنشینند، چرا به جای آنها یکی از بازیکنان جوان داخل کشور را به مسابقات نبردند تا حداقل تجربه حضور در جام جهانی را کسب کند و در آینده بتواند به فوتبال ایران کمک کند؟ اینها مواردی است که کادر فنی باید درباره آن پاسخگو باشد. از نگاه بیرونی، برداشت من این است که عملکرد تیم ملی به هیچ عنوان نمره رضایتبخش نمیگیرد.
توتونی تأکید کرد: در جام جهانی ۴۸ تیمی، دو تیم نخست هر گروه صعود میکنند و در مجموع هشت تیم آسیایی نیز شانس حضور در مرحله بعد را دارند. بهنوعی میتوان گفت از هر گروه چهار تیمی، سه تیم شانس صعود دارند. آیا از این شرایط، فرصت بهتر هم وجود داشت؟ گروه ایران نیز بسیار آسان بود. تصور کنید اگر ایران بهجای عربستان در گروه اسپانیا و اروگوئه قرار میگرفت، یا بهجای مصر با مراکش روبهرو میشد و بهجای بلژیک با آلمان، فرانسه یا پرتغال بازی میکرد و همچنین بهجای نیوزیلند، حریفی قدرتمندتر مقابلش قرار میگرفت، چه اتفاقی رخ میداد؟ این گروه برای صعود، شرایط بسیار مناسبی داشت. البته من پیش از آغاز جام جهانی نیز در مصاحبهها و برنامههای تلویزیونی گفته بودم که هیچ شانسی برای صعود تیم ملی متصور نیستم، زیرا سبک بازی امیر قلعهنویی و انتخاب نفرات وی را میشناختم و در نهایت نیز همان اتفاقی رخ داد که پیشبینی کرده بودم.
وی در پاسخ به این پرسش که دستاورد حضور تیم ملی در این رقابتها چه بوده است؟ گفت: «ثاصلاً قرار است چگونه دستاوردی به فوتبال ایران اضافه شود؟ مگر غیر از این بود که پیش از آغاز مسابقات، امیر قلعهنویی اعلام کرد میخواهد سیستم دفاعی سابق کارلوس کیروش را کنار بگذارد و فوتبال هجومی را به تیم ملی تزریق کند؟ با این حال دقیقاً برعکس آن را در دیدارهای مقابل بلژیک و مصر مشاهده کردیم. حتی زمانی که مقابل نیوزیلند کمی بازتر بازی کردیم، دیدیم چه اتفاقی افتاد و تیم بهراحتی موقعیت از دست داد، دو گل خورد و حتی ممکن بود گلهای بیشتری هم دریافت کند.
این کارشناس فوتبال افزود: دستاورد زمانی شکل میگیرد که از همین امروز برای چهار سال آینده و جام جهانی بعدی برنامهریزی و سیاستگذاری صحیح انجام شود. باید برای جام ملتهای آسیا نیز استراتژی مشخصی تدوین شود. اکنون بهترین زمان برای این کار است. آیا قرار است دوباره با بازیکنان ۳۷ و ۳۸ ساله در چنین تورنمنت مهمی حاضر شویم؟ آیا کادر فنی ما واقعاً با فوتبال روز دنیا آشناست که بتوانیم بگوییم این حضور برای فوتبال ایران دستاورد داشته است؟ به اعتقاد من چنین چیزی وجود ندارد. اگر قرار باشد از دستاورد صحبت کنیم، باید کادر فنی بهروز، شجاع و بدون ترس از فوتبال بازی کردن یا نتیجه گرفتن در رأس تیم ملی قرار داشته باشد؛ موضوعی که در کادر فنی فعلی مشاهده نکردیم.
توتونی درباره مطرح شدن بحث بدشانسی تیم ملی در فضای مجازی نیز اظهار کرد: بهنظر من این صحبتها فقط توجیه شکست است. اگر بخواهیم از بدشانسی صحبت کنیم، باید بگوییم در دیدار مقابل بلژیک چند گل میتوانستیم دریافت کنیم و تنها بهدلیل بدشانسی حریف و اتفاقات عجیب آن گلها وارد دروازه نشد. بنابراین میتوان از این زاویه نیز به موضوع نگاه کرد. من مصاحبه امیر قلعهنویی را پس از مسابقه دیدم که گفت تیم ملی بسیار بدشانس بوده و توپهای زیادی وارد دروازه نشده است، اما وقتی مسابقه مقابل مصر را تماشا کردم، در نیمه دوم بهجز همان ضربه کرنر که پس از برخورد به تیر دروازه ایجاد شد و همچنین یک ضربه ایستگاهی که شجاع خلیلزاده در محوطه حضور داشت و گلی زد که آفساید شد، آیا حتی یک صحنه وجود دارد که تیم ملی از خط دفاعی مصر عبور کرده، یک حرکت ترکیبی انجام داده، از کنارهها نفوذ کرده و یک ارسال مؤثر داشته باشد؟ اگر چنین صحنهای وجود دارد، آن را نشان دهید تا ما هم خوشحال شویم. اینها فقط بهانهتراشی برای توجیه عملکرد است.
وی در پایان گفت: روز گذشته مطلبی از یکی از تحلیلگران درباره زندهیاد پرویز دهداری میخواندم. زمانی که ۱۴ بازیکن شاخص فوتبال ایران از تیم ملی کنار رفتند، وی با یک تیم جوان کار را ادامه داد و تمام مسئولیت برد و بهویژه باختهای تیم را شخصاً بر عهده میگرفت. اما امروز سرمربی تیم ملی به جای پذیرش مسئولیت، زمین و زمان را مقصر میداند و از بدشانسی، دو سانتیمتر اینطرف و چهار سانتیمتر آنطرف صحبت میکند. بهنظر من این رفتار چیزی جز فرار رو به جلو نیست.