اندیشکده وزارت خارجه چین: پس از انتخابات آمریکا احتمال «ضربه نمادین» به کوه کلنگ بالاست
کارشناس مؤسسه مطالعات بین‌المللی چین، اندیشکده وابسته به وزارت خارجه این کشور، احتمال جنگ تمام‌عیار ایران و آمریکا را پایین و احتمال یک حمله محدود و نمادین به تأسیسات کوه کلنگ پس از انتخابات آمریکا را بالا ارزیابی می‌کند.
به گزارش ۲۴، لی زی‌شین، کارشناس مسائل خاورمیانه در مؤسسه مطالعات بین‌المللی چین (CIIS)، در گفت‌وگو با تلویزیون مرکزی چین بن‌بست کنونی ایران و آمریکا را بررسی کرده است. این مؤسسه اندیشکده وابسته به وزارت امور خارجه چین است. ارزیابی او این است که احتمال جنگ تمام‌عیار پایین است، اما یک حمله محدود و نمادین پس از انتخابات آمریکا بعید نیست.
نامه ونس؛ راهی برای عقب‌نشینی نبود
به گفته این کارشناس چینی، نامه جی‌دی ونس به تهران راهی برای پایین آمدن از موضع به ایران نداده است. این نامه فقط یک چارچوب کلی داشته و به تعبیر لی، «اصول را نمی‌شود با امتیاز معامله کرد». به نظر او پاسخ دادن به این نامه در عمل یعنی پذیرفتن چارچوبی که آمریکا تعیین کرده است.
اختلاف بر سر ترتیب و موضوع مذاکره
لی شکاف اصلی دو طرف را در ترتیب مذاکره می‌داند. آمریکا می‌خواهد ابتدا درباره پرونده هسته‌ای گفت‌وگو شود و سپس محدودیت‌ها برداشته شود، اما ایران اول رفع محدودیت‌ها را می‌خواهد. به گفته او دو طرف حتی درباره اینکه چه چیزی قابل معامله است هم توافق ندارند. ایران حق عبور از تنگه هرمز را دارایی قابل معامله می‌داند، اما آمریکا آبراه بین‌المللی را ذاتاً باز می‌داند. ایران آتش‌بس دائمی و جامع می‌خواهد و آمریکا فقط توقف موقت را می‌پذیرد. به گفته این تحلیلگر، خروج نیروهای آمریکایی و پرداخت غرامت هم فعلاً در محاسبات واشنگتن جایی ندارد.
این کارشناس چینی با برشمردن هفت شرط ایران که از طریق قطر به آمریکا رسیده، نتیجه می‌گیرد که تنها معامله فنی ممکن این است: دسترسی بازرسان سازمان ملل به تأسیسات هسته‌ای آسیب‌دیده، در ازای کاهش بخشی از تحریم‌ها، مجوز فروش نفت و آزادسازی محدود دارایی‌ها.
بعد از انتخابات آمریکا چه می‌شود؟
لی درباره احتمال ازسرگیری جنگ می‌گوید محدودیتی که کاخ سفید پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای برای خود قائل بود، پس از ۳ نوامبر از میان می‌رود. با این حال به گفته او محدودیت‌های دیگری همچنان باقی است: ۶۵ درصد رأی‌دهندگان آمریکایی عملکرد ترامپ در جنگ با ایران را تأیید نمی‌کنند، در حزب جمهوری‌خواه شکاف وجود دارد و کشورهای حاشیه خلیج فارس از ترس تلافی ایران به واشنگتن فشار می‌آورند.
جمع‌بندی این کارشناس آن است که احتمال جنگ تمام‌عیار «نسبتاً پایین» و احتمال حمله محدود «نسبتاً بالا» است. به نظر او محتمل‌ترین سناریو یک ضربه دقیق و نمادین به تأسیسات زیرزمینی «کوه کلنگ» است؛ ضربه‌ای که شاید حتی با اطلاع قبلی انجام شود تا هر دو طرف راه عقب‌نشینی داشته باشند، و احتمالاً چند روز تا چند هفته پس از روشن شدن نتیجه انتخابات رخ دهد.
دو متغیر تعیین‌کننده
لی دو متغیر را تعیین‌کننده می‌داند: اینکه ایران در این فرصت درباره بازرسی‌ها امتیازی بدهد یا نه، و اسرائیل که خواهان ادامه جنگ است و ممکن است جداگانه دست به حمله بزند.
این روایت سناریومحور از درون دستگاه تحلیلی دولت چین نشان می‌دهد پکن جنگ ایران و آمریکا را بیشتر یک بحران کنترل‌شده می‌بیند تا یک رویارویی تمام‌عیار.
