پکن از جنگ ایران چه آموخت؟ سه نقطه ضعف قدرت آمریکا از نگاه تحلیلگران چینی
پژوهشگر اندیشکده RSIS سنگاپور با مرور گزارشهای پژوهشگران و رسانههای رسمی چین مینویسد از نگاه پکن، جنگ ایران و آمریکا محدودیتهای رهبری ترامپ، توان نظامی آمریکا و شکنندگی اتحادهای واشنگتن را آشکار کرد و چین را به موضعی سختتر سوق میدهد.
به گزارش ۲۴، «یانگ زی»، پژوهشگر برنامهٔ چین در دانشکدهٔ مطالعات بینالملل اس. راجاراتنام (RSIS) سنگاپور، در تحلیلی با عنوان «۱۵۰ روز جنگ ایران؛ درسهای راهبردی چین چیست؟» گزارشهای پژوهشگران و رسانههای رسمی چین را مرور کرده است. او مینویسد از نگاه پکن، این جنگ سه محدودیت اصلی قدرت آمریکا را آشکار کرده است: محدودیتهای رهبری ترامپ، محدودیتهای توان نظامی آمریکا و شکنندگی نظام اتحادهای واشنگتن.
ترامپ و جنگ طولانی
به نوشتهٔ این پژوهشگر، تحلیلگران چینی معتقدند شخصیت ترامپ برای عملیات محدود با بازده سریع مناسب است، نه برای جنگهای طولانی که منابع و محاسبهٔ دقیق میطلبد.
مرزهای توان نظامی آمریکا
پژوهشگران مؤسسهٔ روابط بینالملل معاصر چین (CICIR) میگویند هرچند موج اول حملات هوایی آمریکا موفق بود، اثربخشی آن با سختتر شدن مقاومت ایران و بسته شدن تنگهٔ هرمز کاهش یافت. به گفتهٔ آنها، پدافند هوایی آمریکا در کشورهای حاشیهٔ خلیج فارس در عصر جنگ پهپادی کماثرتر از انتظار ظاهر شد و مصرف شمار زیادی رهگیر گرانقیمت، نگرانی دربارهٔ آمادگی مهماتی آمریکا را بالا برد.
شکنندگی اتحادهای واشنگتن
CICIR همچنین تأکید میکند ترامپ بدون توجه به مخالفت متحدان عرب خلیج فارس به ایران حمله کرد و وقتی این کشورها هدف حملات ایران قرار گرفتند، حمایت لازم را از آنها نکرد؛ موضوعی که برخی از آنها را به سوی پکن سوق داد. اروپاییها هم از پیش در جریان جنگ قرار نگرفتند و پس از بسته شدن هرمز کمتر به کمک واشنگتن آمدند. نشریهٔ «چیوشی»، ارگان نظری کمیتهٔ مرکزی حزب کمونیست چین، نیز نوشته است شکنندگی نظام اتحادهای آمریکا «کاملاً آشکار شده است».
پکن سختتر میشود؟
نویسنده نتیجه میگیرد که جنگ ایران تصویر هراسانگیز ارتش آمریکا را تضعیف کرده و به پکن در برنامهریزی راهبردی برتری داده است. به نظر او، چین احتمالاً در حوزهٔ امنیتی موضعی سختتر، مشابه سیاست «مقابله به مثل» در جنگ تجاری، در پیش میگیرد و صداهای تندرو در حزب و ارتش این کشور تقویت میشود.
به گفتهٔ یانگ زی، یان شوئهتونگ از دانشگاه تسینگهوا پیشبینی کرده است این جنگ نفوذ چین بر شرکای آمریکا و امور امنیت جهانی را افزایش میدهد و تندروهای دستگاه دفاعی چین ممکن است به «آزمونهای سنجیده» برای محک انسجام اتحادهای آمریکا روی آورند. از این منظر، آزمایش موشک بالستیک زیردریاییپرتاب چین در ۶ ژوئیه ۲۰۲۶ در جنوب اقیانوس آرام و فعالیت فزایندهٔ گارد ساحلی چین در تنگهٔ تایوان و دریای چین جنوبی را میتوان در همین چارچوب تفسیر کرد.
این تحلیل در ۲۴ ژوئیه ۲۰۲۶ در وبسایت RSIS منتشر شده است.