چتمهاوس: چین از ترس از دست دادن مشتریانش دنبال آرامش است
یک پژوهشگر ارشد چتمهاوس میگوید کاهش سریع واردات نفت چین پس از آغاز جنگ ایران و آمریکا و تنشزدایی پکن با اروپا بیش از هر چیز از منافع اقتصادی و الگوی صادراتمحور این کشور سرچشمه میگیرد.
به گزارش ۲۴، دیوید لوبین، پژوهشگر ارشد برنامهٔ اقتصاد و مالیهٔ جهانی اندیشکدهٔ بریتانیایی چتمهاوس، میگوید رفتار آرامتر پکن در ماههای اخیر، از جمله کاهش سریع واردات نفت پس از آغاز جنگ ایران و آمریکا، بیش از هر چیز از منافع اقتصادی چین سرچشمه میگیرد. او که تازه از «اجلاس باند» شانگهای، نشست ۲۰۲۶ دربارهٔ فناوری، ژئوپلیتیک و اقتصاد جهانی، برگشته، این حرفها را در ویژهبرنامهٔ پادکست چتمهاوس که ۱۱ آبان (۲ نوامبر) منتشر شد، زد.
از سفر ترامپ به پکن تا بازار نفت
به گفتهٔ لوبین، فضای نشست شانگهای نشان میداد رابطهٔ چین با بقیهٔ جهان رو به «ثبات» است. او ریشهٔ این روند را سفر دونالد ترامپ به پکن در ماه آوریل میداند که در آن چین و آمریکا بر سر دورهای از «ثبات راهبردی سازنده» توافق کردند.
این پژوهشگر چتمهاوس میگوید پس از آغاز جنگ ایران در اواخر فوریه، چین خیلی سریع واردات نفتش را کاهش داد و همین کار سهم بزرگی در آرام شدن قیمت نفت و ثبات بازار داشت. به گفتهٔ او پکن اخیراً هم نشان داده که حاضر است صادرات خودروهای هیبریدی پلاگین خود به اروپا را محدود کند.
صلحطلبی از سر منفعت
استدلال اصلی لوبین این است که این تمایل چین به آرامش تا حد زیادی از سر منفعت شخصی است. به گفتهٔ او الگوی اقتصادی چین بهشدت صادراتمحور است و کشوری با چنین الگویی باید مطمئن شود مشتریانش سرپا میمانند.
لوبین میگوید مازاد تجاری چین با اتحادیهٔ اروپا امسال حدود روزی یک میلیارد دلار است و در کل سال به حدود ۳۶۰ میلیارد دلار میرسد. به گفتهٔ او آلمان که پنج سال پیش با چین مازاد تجاری داشت، اکنون کسری تجاری بزرگی دارد و موضعش «بسیار خصمانهتر» شده است. فرانسه و آلمان هم اخیراً یک سند غیررسمی سهصفحهای منتشر کردند که از آمادگی آنها برای برخورد تهاجمیتر با صادرات چین به اروپا حکایت دارد؛ پاسخ پکن، به گفتهٔ لوبین، تلاش برای پایین آوردن دمای تنش بوده است.
«بخت بزرگ» چین
به گفتهٔ این پژوهشگر، تنها نقطهٔ توافق آمریکا، اروپا و بسیاری از کشورهای جنوب جهانی این است که چین باید بیشتر وارد و کمتر صادر کند. او «بخت بزرگ» چین را این میداند که شرکای تجاریاش هیچ هماهنگی با هم ندارند و میگوید پکن نگران است این بخت روزی تمام شود؛ به همین دلیل تنشزداییاش نوعی راهبرد پیشگیرانه است.
لوبین اما معتقد است چین در کوتاهمدت الگوی صادراتمحورش را تغییر نمیدهد، هرچند اقتصاددانان چینی و جهانی در نشست شانگهای تقریباً یکصدا خواستار بازتوازن اقتصاد این کشور به سمت مصرف داخلی بودند. به گفتهٔ او خانوارهای شهری چین ۴۰ درصد درآمدشان را پسانداز میکنند، چون حقوق بازنشستگی ناچیز است و دولت به بهداشت و آموزش اولویت نمیدهد.