بحران هرمز از نگاه مفسران چینی: لحظهٔ درخشش چین در بازار جهانی انرژی
سانا هاشمی در دِ پرینت می‌نویسد گفتمان غالب چینی، اختلال تنگه هرمز را فرصتی برای صنعت انرژی چین می‌داند. به روایت او، مفسران چینی از تاب‌آوری در برابر شوک بیرونی، ثبات شبکهٔ داخلی و نقش احتمالی چین به‌عنوان تأمین‌کنندهٔ جایگزین سخن می‌گویند.
به گزارش ۲۴، سانا هاشمی، پژوهشگر بنیاد تبادل تایوان-آسیا و بنیاد جورج اچ.دبلیو. بوش برای روابط آمریکا و چین، در ستون «چشم به چین» در پایگاه هندی ThePrint می‌نویسد اختلال در تنگه هرمز و بالا رفتن هزینهٔ انرژی، در گفتمان چینی به‌عنوان فرصتی برای صنعت انرژی چین و نقش‌آفرینی‌اش به‌عنوان تأمین‌کنندهٔ جایگزین مطرح شده است. هاشمی که خود ناظر هندی این مباحث است نه مفسر چینی، سه استدلال تکرارشونده را در یادداشت‌ها و شبکه‌های اجتماعی چین برجسته می‌کند: تاب‌آوری در برابر شوک‌های بیرونی، ثبات نظام انرژی داخلی در زمان اختلال، و امکان تبدیل‌شدن چین به تأمین‌کنندهٔ جایگزین انرژی در سال‌های پیش رو.
به نوشتهٔ او، ژو یان‌ژی در گوانچا استدلال کرده است که این بحران به‌طور غیرمنتظره برای صنعت انرژی نو چین فرصت دیده شدن در عرصهٔ بین‌المللی ساخته است. پان یوچن نیز در گوانچا می‌گوید درگیری خاورمیانه به صنعت خودروهای انرژی نو چین جهشی غیرمنتظره بخشیده است.
سه ستون تاب‌آوری از نگاه پتروچاینا
لو روچوان، رئیس مؤسسهٔ پژوهش‌های اقتصادی و فناوری گروه پتروچاینا، به نوشتهٔ هاشمی گفته است اختلال در تنگه هرمز «اعصاب انرژی جهان» را به لرزه درآورده، اما چین اگرچه به ریسک امنیت انرژی «حساس» است، «شکننده» نیست. او این تاب‌آوری را بر سه پایه استوار می‌داند: تولید داخلی قابل‌توجه انرژی، ذخایر راهبردی بزرگ، و حضور گستردهٔ انرژی در خارج از کشور.
هه جی‌جیانگ، معاون اجرایی مرکز گذار انرژی و توسعهٔ اجتماعی دانشکدهٔ علوم اجتماعی دانشگاه تسینگهوا، ترکیب زغال‌سنگ، نفت، گاز، هسته‌ای، برق‌آبی، بادی و خورشیدی چین را پایهٔ مقاومت در برابر اختلال‌های بیرونی می‌خواند. شو چوان‌بو، دانشیار دانشگاه برق شمال چین، نیز هماهنگی نیروگاه‌های حرارتی، ذخیره‌سازی انرژی، شبکهٔ فوق‌فشار و تجدیدپذیرها را عامل حفظ پایداری برق در برابر شوک‌های ژئوپلیتیکی می‌داند.
شبکهٔ ملی و خودروهای انرژی نو
هاشمی می‌نویسد یادداشت‌های چینی بر سرمایه‌گذاری در شبکهٔ برق تازه برای ادغام تجدیدپذیرها و تقویت تاب‌آوری شبکه تأکید دارند؛ نیروگاه‌های مجازی، پیش‌بینی با هوش مصنوعی و ذخیره‌سازی در مقیاس بزرگ از جمله فناوری‌های مطرح‌شده‌اند. سرمایه‌گذاری در شبکهٔ ملی طبق این روایت‌ها قرار است در برنامهٔ پنج‌سالهٔ پانزدهم (۲۰۲۶ تا ۲۰۳۰) از ۵ تریلیون یوان (حدود ۷۰۴ میلیارد دلار) فراتر برود. سه اولویت این دوره در گفتمان چینی چنین جمع‌بندی شده است: ساخت نظام انرژی نو، توسعهٔ نظام برق نو، و شکل‌دادن به بازار یکپارچهٔ ملی برق.
به نوشتهٔ ThePrint، لی چیونگ‌هویی، کارشناس ارشد انجمن پژوهش انرژی چین، می‌گوید انرژی نو چین از نقش مکمل به سمت «منبع اصلی» حرکت می‌کند، هرچند ادغام بیشتر باد و خورشید همچنان چالش است و تنظیم انعطاف‌پذیر شبکه عمدتاً بر زغال‌سنگ متکی مانده است. وانگ ژی‌شوان، معاون کمیتهٔ کارشناسی شورای برق چین، نیز تأکید کرده افزایش ظرفیت زغال‌سنگ لزوماً به معنای افزایش تولید برق از زغال‌سنگ نیست.
«هر بحران، یک فرصت»
در بخش خودرو، به استناد پان یوچن در گوانچا، سهم خودروهای انرژی نو از خرده‌فروشی سواری در هفتهٔ نخست ژوئن ۲۰۲۶ به ۶۶٫۷ درصد رسید و هیچ‌یک از ده خودروی پرفروش ماه مه در چین بنزینی نبود. برندهای چینی حدود ۷۰ درصد فروش جهانی خودروهای انرژی نو در سال ۲۰۲۵ را در اختیار داشتند. در ویبو نیز اختلال نفتی به تلاش درازمدت چین برای کاهش وابستگی به نفت گره خورده و از افزایش تقاضا برای پنل خورشیدی، سامانه‌های ذخیره‌سازی و خودروهای برقی چین در خارج سخن گفته شده است.
جمع‌بندی هاشمی این است که گفتمان چینی بحران انرژی را هم‌زمان آزمون تاب‌آوری چین و روزنه‌ای برای گسترش نقشش در بازار جهانی انرژی می‌بیند؛ پیام زیرین آن که «هر بحران فرصتی می‌سازد» و این یکی می‌تواند جایگاه چین را در آیندهٔ انرژی جهان تقویت کند.
