تحلیلگر ارشد چینی: شکست انتخاباتی و ناکامی نظامی، ترامپ را از حملهٔ بزرگ به ایران عقب نشاند
چین تیان، معاون پژوهشکدهٔ مطالعات خاورمیانه در مؤسسهٔ روابط بین‌الملل معاصر چین، می‌گوید دولت ترامپ به‌خاطر شکست میان‌دوره‌ای و اثر محدود حملات، احتمال اقدام نظامی گسترده علیه ایران را پایین آورده و فشار اقتصادی را محور سیاست خود کرده است.
به گزارش ۲۴، چین تیان، معاون پژوهشکدهٔ مطالعات خاورمیانهٔ مؤسسهٔ روابط بین‌الملل معاصر چین، در گفت‌وگو با برنامهٔ «شَن‌پینگ» (تحلیل فوری) رادیو و تلویزیون مرکزی چین، در واکنش به سخن ترامپ که روز ۹ نوامبر گفته بود جنگ ایران «از نظر نظامی عملاً تمام شده» و «ما فقط وضع موجود را حفظ می‌کنیم»، می‌گوید دولت ترامپ به دلیل شکست در انتخابات میان‌دوره‌ای و اثر محدود حملات نظامی، احتمال اقدام نظامی گسترده علیه ایران را پایین آورده است. ترامپ همچنین گفته بود آمریکا سخت‌ترین محاصرهٔ نظامی تاریخ را اجرا کرده و عملیات ویژهٔ تازهٔ «دروازهٔ آهنین» را در خشکی و دریا راه انداخته و اگر ایران مذاکره را جدی نگیرد ممکن است موضعش را تغییر دهد. به گفتهٔ چین تیان، این سخنان دو پیام دارد: آمریکا می‌خواهد به مذاکره وقت بیشتری بدهد و فشار اقتصادی را محور اصلی سیاستش در قبال ایران کرده است.
انتخابات میان‌دوره‌ای و ارزیابی نظامی
او دو دلیل برای پایین آمدن موقت احتمال اقدام نظامی گسترده برمی‌شمارد. نخست، نتیجهٔ انتخابات میان‌دوره‌ای: به گفتهٔ او تحلیل‌های مختلف جنگ ایران را یکی از دلایل مهم شکست جمهوری‌خواهان می‌دانند و مردم آمریکا با رأی خود نارضایتی‌شان از تصمیم جنگ را نشان دادند؛ اگر ترامپ بر حملهٔ گسترده پافشاری کند، خطای تصمیم‌گیری را بزرگ‌تر می‌کند و بر آیندهٔ سیاسی خودش و چشم‌انداز جمهوری‌خواهان در انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۸ سایهٔ بیشتری می‌اندازد. دوم، وضعیت رویارویی: از کشمکش نظامی بیش از نیمی از سال گذشته پیداست که آمریکا با فشار نظامی نمی‌تواند ایران را به تغییر موضع مذاکراتی وادار کند و به گفتهٔ او ارزیابی خود نهادهای اطلاعاتی آمریکا هم این است که عملیات گستردهٔ تازه تفاوت ماهوی با عملیات‌های قبلی نخواهد داشت؛ از همین رو، به گفتهٔ چین تیان، دولت ترامپ اکنون اقدام نظامی گسترده را گزینهٔ مناسبی نمی‌داند.
بن‌بست مذاکرات و «طرح دوروزه»
چین تیان می‌گوید فضای کلی مذاکرات رو به بهبود است اما برای گره‌های اصلی هنوز راه‌حل روشنی دیده نمی‌شود: ایران می‌خواهد موضوع هسته‌ای اصلاً مطرح نشود یا به مراحل بعد موکول شود، اما آمریکا می‌خواهد آن را در گام نخست بگذارد؛ میزان امتیاز آمریکا، یعنی لغو تحریم‌ها یا آزادسازی دارایی‌ها، هم محل اختلاف جدی است؛ و ایران بر درجه‌ای از تسلط بر تنگهٔ هرمز پافشاری می‌کند و معلوم نیست طرفین به راه‌حلی متوازن برسند. بقائی، سخنگوی وزارت خارجهٔ ایران، در ۹ نوامبر گفته است «طرح دوروزه» ایران همچنان معتبر است و هدفش بازگرداندن امنیت تنگهٔ هرمز و خلیج فارس است و اگر آمریکا خواسته‌های ایران را برآورده کند، وضعیت منطقه ممکن است ظرف دو روز به‌نحو مثبت تغییر کند. چین تیان می‌گوید این طرح عمدتاً جدول زمانی را فشرده کرده ولی راه‌حل مشخصی برای مسائل اصلی ارائه نمی‌دهد و موفقیت مذاکرات به یافتن مصالحه در همین مسائل بستگی دارد.
