اندیشکدهٔ لووی: میزبانی چین از اپک در سال تقابل پکن، واشنگتن و مسکو؛ دستور کار نشست شنژن کوچکتر میشود
یک پژوهشگر اندیشکدهٔ استرالیایی لووی مینویسد رقابت چین، آمریکا و روسیه و تغییرات پکن در روندهای اپک، دستور کار نشست سران در شنژن را کوچک کرده و اعضا از حالا چشم به ریاست ویتنام در سال آینده دارند.
به گزارش ۲۴، دبورا المز، پژوهشگر حوزهٔ تجارت، در یادداشتی در «اینترپرتر»، نشریهٔ اندیشکدهٔ استرالیایی لووی، که ۲ نوامبر منتشر شد، مینویسد ۲۱ عضو سازمان همکاری اقتصادی آسیا-اقیانوسیه (اپک) خود را برای پایان سال دیگری با دستاوردهای اندک آماده میکنند. به نوشتهٔ او، دستور کار نشست سران اپک که این ماه در شنژن چین برگزار میشود مدام کوچکتر شده و اعضا حتی از فرصت دیدار حضوری هم چشم میپوشند.
المز یادآوری میکند که چین میزبان اپک در سال ۲۰۲۶ است و شعار «ساختن جامعهٔ آسیا-اقیانوسیه برای شکوفایی مشترک» را با سه اولویت گشایش، نوآوری و همکاری برگزیده است، اما به گفتهٔ او «این مضامین بیش از هر زمان دیگری زیر فشارند.»
سه رقیب در یک سازمان
نویسنده استدلال میکند که میزبانی چین در نهادی که آمریکا و روسیه هم عضو آن هستند «دستورالعمل موفقیت» نبوده است؛ هر سه کشور با یکدیگر اختلاف دارند و رقابتهای ژئوپلیتیک، همکاری را حتی در موضوعات نسبتاً بیخطر دشوارتر از همیشه کرده است.
به نوشتهٔ او، اپک پیشتر هم در رسیدن به اجماع مشکل داشته است: در ۲۰۱۸ بنبست میان چین و آمریکا مانع صدور بیانیهٔ سران شد، در ۲۰۲۳ وزیران تجارت اپک بر سر عبارات مربوط به وضعیت اوکراین به توافق نرسیدند و در ۲۰۲۵ اعضا ناچار شدند بیانیهای بسیار مختصر صادر کنند. المز میگوید رسیدن به توافق بر سر بیانیهٔ سران ۲۰۲۶ هم «دشوار» خواهد بود، چون شکاف میان اعضا عمیق است و زمان برای حل آن اندک.
غیبت بسنت و انتقاد از میزبان
این پژوهشگر مینویسد غیبت چهرههای کلیدی، از جمله اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در نشست وزیران دارایی اپک در هنگکنگ در ماه گذشته، انگیزهٔ حضور دیگر مقامهای ارشد را هم کم میکند. به گزارشها، بسنت گفته بود وقتش را برای آماده شدن برای نشست بعدی سران آمریکا و چین لازم دارد.
المز در عین حال از چین هم انتقاد میکند و مینویسد پکن با تغییرات «غیرمفید» در روندهای اپک، از جمله برگزاری برخی نشستها بهصورت آنلاین، حذف برخی فرصتهای دیدار دوجانبهٔ سطح بالا در حاشیهٔ نشستها و تأیید دیرهنگام زمان برخی رویدادهای کلیدی، به سازوکارهای همکاری لطمه زده است.
او نتیجه میگیرد که با انتظار پیشرفت محدود تا نشست سران در اواسط نوامبر، اعضای اپک از هماکنون نگاهشان را به سال آینده دوختهاند که ریاست این سازمان به ویتنام میرسد.