یوی شیانگ: ثبات مالی جهانی نیازمند مراقبت مشترک چین و آمریکاست
یوی شیانگ، کارشناس وابستهٔ مرکز مطالعات راهبردی و امنیت دانشگاه تسینگهوا و پژوهشگر مؤسسهٔ مطالعات آمریکا در آکادمی علوم اجتماعی چین، با استناد به گزارش اکتبر ۲۰۲۶ صندوق بینالمللی پول میگوید سه ضربهٔ تعدیل داراییهای هوش مصنوعی، افزایش بازده اوراق حاکمیتی و تهدید سایبری میتوانند به زنجیرهٔ بیثباتی تبدیل شوند و چین و آمریکا باید مشترکاً از ثبات مالی جهانی مراقبت کنند.
به گزارش ۲۴، یوی شیانگ، کارشناس وابستهٔ مرکز مطالعات راهبردی و امنیت دانشگاه تسینگهوا (سیآیاساس) و پژوهشگر مؤسسهٔ مطالعات آمریکا در آکادمی علوم اجتماعی چین، در مطلبی که ۵ نوامبر ۲۰۲۶ در سایت سیآیاساس منتشر شد و پیشتر در ۳ نوامبر در «چین–آمریکا فوکوس» آمده بود، مینویسد چین و آمریکا در نظام مالی بینالمللی جایگاه متفاوتی دارند و ضربه را به شکلهای مختلف تحمل میکنند، اما هر دو برای توسعه به شرایط مالی بینالمللی پایدار نیاز دارند. او نتیجه میگیرد حفظ ثبات مالی جهانی منافع مشترک مهمی برای دو کشور است.
یوی با استناد به گزارش ثبات مالی جهانی صندوق بینالمللی پول در اکتبر ۲۰۲۶ میگوید بازارها در کنار تابآوری ناشی از رشد و سود شرکتها، با سه ضربهٔ بالقوه روبهرویند: تعدیل داراییهای مرتبط با هوش مصنوعی، افزایش بازده اوراق حاکمیتی، و تهدیدهای امنیت سایبری. به نوشتهٔ او، این سه به ترتیب به ارزشگذاری دارایی، هزینهٔ تأمین مالی و گردش وجوه مربوطاند و اگر روی هم بیفتند ممکن است کاهش قیمت دارایی، تنگتر شدن شرایط تأمین مالی و کمبود نقدینگی را به زنجیرهای تبدیل کنند که از حوزهٔ مالی به سرمایهگذاری، اشتغال و تجارت سرایت کند.
او میافزاید شوک مالی بزرگ معمولاً در یک بازار متوقف نمیشود و از مسیر جریان سرمایه، ترازنامهٔ نهادهای مالی و شبکهٔ تجارت بینالمللی پخش میشود؛ آمریکا ممکن است با کندی سرمایهگذاری فناوری، بالا رفتن هزینهٔ تأمین مالی و کوچک شدن ثروت خانوار روبهرو شود و چین نیز ممکن است در تقاضای خارجی، تأمین مالی فرامرزی و فعالیتهای اقتصادی–تجاری بینالمللی آسیب ببیند.
تأمین مالی هوش مصنوعی و ریسک دایرهای
یوی دربارهٔ تأمین مالی هوش مصنوعی میگوید هزینهٔ ساخت توان محاسباتی و توسعهٔ مدل جلوتر از درآمد کاربرد میآید و هرچه این هزینهٔ پیشینی به انتظار درآمد آینده وابسته شود، تغییر عملکرد عملیاتی آسانتر تأمین مالی بعدی را متأثر میکند. او مینویسد صندوق بینالمللی پول ۱۴ معاملهٔ علنی از ۲۰۲۳ به بعد را برشمرده که حدود ۳۰۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری سهامی، ۶۵۰ میلیارد دلار تأمین مالی بدهی و ۱٫۴ تریلیون دلار تعهد درآمد آتی را دربرمیگیرد.
به نوشتهٔ او، شرکتهای بزرگ فناوری به شرکتهای هوش مصنوعی پول میدهند و آنها همان پول را برای خرید توان محاسباتی، خدمات ابری یا تراشه از همان شرکتها صرف میکنند، چنانکه نقش سرمایهگذار، طلبکار و تأمینکننده درهم میآمیزد. اگر درآمد کاربرد کمتر از انتظار باشد، کاهش ارزش سرمایهگذاری و کندی فروش میتواند همزمان فشار بیاورد و انقباض تأمین مالی ساخت و خرید را بدتر کند؛ اثری که به گفتهٔ او به صنعت فناوری آمریکا محدود نمیماند و میتواند بر تخصیص دارایی سرمایهگذاران جهانی، سفارش تراشه و تجهیزات، و زیرساختهای مرتبط اثر بگذارد.
اوراق خزانهٔ آمریکا و بازار اوراق یوآنی چین
در بخش اوراق خزانهٔ آمریکا، یوی میگوید خزانه هم ابزار تأمین مالی بودجه است و هم پایهٔ قیمتگذاری دارایی و تأمین مالی وثیقهای در جهان. او میافزاید معاملات پایهٔ برخی صندوقهای پوششریسک به تداوم تأمین مالی کوتاهمدت وابستهاند و پژوهش فدرال رزرو نشان میدهد گسترش غیرعادی شکاف نقد–آتی، افزایش وجه تضمین یا اختلال در تأمین مالی ریپو میتواند به تخلیهٔ سریع موقعیتها بینجامد. او به آشفتگی بازار اوراق خزانه در مارس ۲۰۲۰ اشاره میکند که به نوشتهٔ او تناقض میان تقاضای متمرکز برای نقد کردن دارایی و توان معاملهگران برای جذب فروش را آشکار کرد.
یوی مینویسد بازار اوراق به پول ملی چین عمدتاً با سرمایهگذاران نهادی داخلی همچون بانکها نگهداری میشود و این منبع نسبتاً پایدار پول ملی تکیهگاهی در برابر نوسان خارجی است. به باور او، ساختار دو بازار متفاوت است، اما دو کشور در کاهش آثار سرریز این نوسان منافع مشترک روشنی دارند.
ریسک سایبری و سامانهٔ سیآیپیاس
در حوزهٔ سایبری، یوی میگوید دیجیتالیشدن وابستگی نظام مالی به شبکه، نرمافزار و خدمات ابری را عمیقتر کرده و صندوق بینالمللی پول تهدیدهای پیچیدهٔ سایبری را از ریسکهای مهم بیثباتی بازار دانسته است. به نوشتهٔ او، حمله به نهادهای بزرگ، سامانههای پرداخت، ارائهدهندگان ابر یا بسترهای نرمافزاری میتواند پرداخت، معامله و دسترسی به حساب را مختل کند، حتی وقتی دارایی نهاد کافی است؛ و قطع خدمات مالی اغلب پیش از زیان مستقیم دارایی ظاهر میشود.
او میافزاید چین سامانهٔ پرداخت فرامرزی یوآن (CIPS) و سازوکارهای پیشگیری، تداوم و اضطراری مرتبط را پیوسته تکمیل میکند. از دید او، دو کشور میتوانند حول اطلاعرسانی رویداد سایبری، مدیریت ریسک ارائهدهندهٔ فناوری کلیدی، آزمون تداوم کسبوکار و اقدام اضطراری گفتوگوی تخصصی کنند تا هم تابآوری زیرساخت مالی خود را بالا ببرند و هم اثر سرریز رویدادهای سایبری بر فعالیت مالی فرامرزی را کم کنند.
سه محور همکاری و پیوند با آپک و گروه ۲۰
یوی سه محور همکاری پیشنهاد میکند: تبادل تخصصی دربارهٔ تأمین مالی هوش مصنوعی و آزمون فشار جریان نقدینگی پروژهها؛ گفتوگوی مالی، بانک مرکزی و ناظران دربارهٔ عرضهٔ اوراق خزانه، تأمین مالی وثیقهای و اهرم نهادهای غیربانکی؛ و عملیاتیکردن همکاری اضطراری مالی دیجیتال با پنجرهٔ تماس، اطلاعرسانی رویداد و رزمایش مشترک قطع پرداخت یا اختلال ارائهدهندهٔ کلیدی.
او با نزدیک شدن نشستهای آپک و گروه ۲۰ میگوید این مجامع زمینهٔ هماهنگی موضع و تعمیق همکاری سیاستی میان چین و آمریکا و نیز چین با دیگر طرفها را فراهم میکنند. همچنین با اشاره به پیشنهادهای هیئت ثبات مالی دربارهٔ اهرم مالی غیربانکی، مینویسد دو طرف میتوانند ارتباط دوجانبه را با هماهنگی چندجانبه پیوند بزنند تا اطلاعات جزئی یک کشور بهتر به تشخیص ریسک جهانی خدمت کند.
یوی جمعبندی میکند که جایگاه چین و آمریکا در نظام مالی بینالمللی یکسان نیست و شیوهٔ تحمل ضربه نیز متفاوت است، اما هر دو به شرایط مالی پایدار نیاز دارند؛ و مراقبت مشترک از ریسک تأمین مالی هوش مصنوعی، بازار اوراق خزانه و امنیت زیرساخت دیجیتال، هم دستاوردهای هر طرف را حفظ میکند و هم آسیبپذیری اقتصاد جهان را کاهش میدهد.