نشست شانگهای دربارهٔ نظم جهانی؛ پژوهشگر آمریکایی: آمریکا باید از «زنجیرهٔ جزایر اول» به «زنجیرهٔ جزایر دوم» عقب بنشیند
به گزارش ۲۴ به نقل از پنگپای، در نشست علمی ۷ نوامبر در شانگهای جنیفر کاواناگ، پژوهشگر بنیاد «دیفنس پرایوریتیز»، گفت آمریکا باید استقرار نظامی خود را از «زنجیرهٔ جزایر اول» کاهش دهد و به «زنجیرهٔ جزایر دوم» منتقل کند؛ کارشناسان روسیه و چین نیز دربارهٔ رابطهٔ قدرتهای منطقهای با کشورهای کوچک و گذار به نظم «چندمرکزی» سخن گفتند.
به گزارش ۲۴ به نقل از پنگپای (خبرنگار لی ییبین، ۱۰ نوامبر)، در نشستی علمی با عنوان «تحول بزرگ — بازسازی عمیق نظم جهانی ۲۰۲۶ و مسیر آینده» که ۷ نوامبر با میزبانی مشترک مرکز نوآوری همکاری و توسعهٔ پیرامونی دانشگاه نرمال چین شرقی و روزنامهٔ «جیهفانگ» در شانگهای برگزار شد، کارشناسانی از چین، روسیه، آمریکا و فرانسه دربارهٔ رابطهٔ قدرتهای منطقهای با کشورهای کوچک، استقرار نظامی آمریکا و مدیریت رقابت قدرتهای بزرگ بحث کردند. این ارزیابی حاضران در نشست است، نه خبر مستقل.
کاواناگ: عقبنشینی از «زنجیرهٔ جزایر اول»
جنیفر کاواناگ، پژوهشگر ارشد و مدیر تحلیل نظامی بنیاد «دیفنس پرایوریتیز» (Defense Priorities)، که در سپتامبر گزارشی با عنوان «راهبرد زنجیرهٔ جزایر دوم برای آسیا» منتشر کرده، میگوید منافع اصلی آمریکا دفاع از خاک آمریکا و باز نگه داشتن بازارها و مسیرهای تجاری کلیدی است و حضور نظامی پیشروی کنونی در «زنجیرهٔ جزایر اول» نهتنها به این منافع کمک نمیکند، بلکه خطر کشیده شدن آمریکا به جنگ قدرتهای بزرگ را بالا میبرد؛ پس آمریکا باید استقرار نظامی و تعهدات امنیتی خود در زنجیرهٔ اول را کاهش دهد و نیرو را بیشتر به «زنجیرهٔ جزایر دوم» با عمق دفاعی بیشتر منتقل کند. او به پنگپای گفت: «قدرت اقتصادی آمریکا و نفوذ اقتصادیاش بر متحدان به نیروی نظامی وابسته نیست؛ برعکس، حضور نظامی خطر و هزینه دارد، اقتصاد آمریکا را فرسوده میکند و منابع را از نیازهای داخلی منحرف میسازد.» به گفتهٔ او متحدانی مانند ژاپن و کره جنوبی با کاهش حضور نظامی آمریکا همکاری اقتصادی را قطع نمیکنند، هرچند ممکن است «هج» کنند و آمریکا به راهبرد اقتصادی مؤثرتری نیاز دارد.
کاواناگ میگوید آمریکا نباید برای «دفاع» از ژاپن یا تایوان آماده شود، چون هیچکدام منافع اصلی آمریکا نیستند، و باید میان آمریکا و چین کانال ارتباط بحران و رویههای رسمی تعامل دریایی و هوایی ایجاد شود. او همچنین گفت هژمونی آمریکا پس از جنگ سرد پایان یافته، اما توازن و نظم تازه هنوز شکل نگرفته است. به نوشتهٔ پنگپای، منتقدان در محافل راهبردی آمریکا هشدار دادهاند این طرح متحدان را دچار هراس و خلأ قدرت میکند و حتی ممکن است برخی را به بازنگری در مسئلهٔ بازدارندگی هستهای سوق دهد؛ برخی پژوهشگران چینی نیز آن را فاقد امکانپذیری واقعگرایانه دانستهاند.
سافرانچوک: کمک بیرونی «حسننیت رایگان» نیست
ایوان سافرانچوک، رئیس مرکز مطالعات اوراسیای مؤسسهٔ دولتی روابط بینالملل مسکو (MGIMO)، میگوید کمک هر قدرت فرامنطقهای به کشورهای کوچک برای موازنه در برابر قدرت منطقهای «حسننیت بیغرض یا رایگان» نیست؛ کشورهای کوچک به رقابت قدرتهای جهانی کشیده میشوند و «وقتی برای حل مشکلت به نیروی خارجی متکی شدی، خلاص شدن از آن بسیار دشوار میشود». به گفتهٔ او در مناطقی که «قدرت مسلط» وجود دارد، قدرت منطقهای باید با همسایگان کوچکتر به نوعی توافق برسد تا آنها به سراغ قدرت فرامنطقهای نروند.
هوانگ رنوی، شیانگ لانشین و فنگ شائولی
هوانگ رنوی، معاون اجرایی مؤسسهٔ «کمربند و راه» و حکمرانی جهانی دانشگاه فودان، میگوید ایجاد «رابطهٔ ثبات راهبردی سازنده» میان چین و آمریکا به معنای از بین رفتن تضادهای ساختاری نیست؛ در داخل آمریکا دربارهٔ این رابطه اختلافنظر هست، اجماع سران در سطح اجرایی آمریکا بهآسانی دچار انحراف میشود و جابهجایی احزاب هم تغییر سیاست میآورد، با این حال باید ثبات را حفظ کرد چون با منافع بنیادین دو طرف سازگار است.
شیانگ لانشین، استاد ممتاز گروه تاریخ دانشگاه نرمال چین شرقی، استاد بازنشستهٔ مؤسسهٔ عالی مطالعات بینالملل و توسعه در ژنو و پژوهشگر برجستهٔ مرکز استیمسون در واشنگتن، پیشبینی میکند جهان به سوی «چندمرکزی» میرود نه چندقطبی سنتی: چندقطبی فقط توزیع قدرت را نشان میدهد و معلوم نمیکند صلح میآید یا نه، اما «چندمرکزی» یعنی مراکز نسبتاً برابر که با سازوکارهای موازنهٔ طراحیشده شرایط صلح را میسازند. فنگ شائولی، استاد ممتاز دانشگاه نرمال چین شرقی و رئیس مرکز میزبان نشست، نیز بر نقش فعالتر کشورهای جنوب جهانی با موضع صلح، عدم جانبداری و استقلال تأکید کرد و گفت در این گذار باید میراثهایی مانند حاکمیت، سنت هماهنگی قدرتهای بزرگ و سازوکارهایی چون سازمان ملل و سازمان تجارت جهانی حفظ شود.