مری لاولی: آتش‌بس چین و آمریکا «تعادل بن‌بست» است؛ یه یو از راهبرد «قورباغه در آب جوش» سخن می‌گوید
به گزارش ۲۴ به نقل از مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی (CSIS)، این مرکز در گزارشی که ۱۲ نوامبر منتشر کرده نتایج سه نظرسنجی گفت‌وگوی نظم اقتصادی جهانی (GEO) را میان شرکت‌کنندگان چینی و بین‌المللی آورده است. در نظرسنجی ژانویه، اکثریت قاطع هر دو گروه «جداسازی مدیریت‌شده در بخش‌های راهبردی» را محتمل‌ترین مسیر پیش‌رو دانستند و در ژوئیه ۶۱.۵ درصد شرکت‌کنندگان چینی معتقد بودند دوره «ثبات راهبردی سازنده» تا پایان دولت ترامپ دوام می‌آورد. مری ای. لاولی، پژوهشگر ارشد مؤسسه پترسون، آتش‌بس کنونی را «تعادل بن‌بست» توصیف می‌کند.
به گزارش ۲۴ به نقل از مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی (CSIS)، این مرکز در گزارشی به تاریخ ۱۲ نوامبر نتایج سه نظرسنجی گفت‌وگوی نظم اقتصادی جهانی (GEO) و یادداشت‌هایی از چند شرکت‌کننده را منتشر کرده است. به نوشتهٔ رایان فدرستون، همکار پژوهشی این مرکز، نظرسنجی نخست در مه ۲۰۲۵ در واشنگتن، دومی در ژانویه ۲۰۲۶ در شانگهای و سومی در ژوئیه ۲۰۲۶ در ژنو برگزار شد. در این نظرسنجی‌ها «بین‌المللی» به پاسخ‌دهندگان غیرچینی گفته می‌شود که بیشترشان در آمریکا ساکن‌اند. فدرستون می‌نویسد معمولاً در هر گروه کمتر از ۲۰ نفر حضور داشته‌اند و همه در این حوزه‌ها بسیار آشنا بوده‌اند؛ از این رو «نباید این نظرسنجی‌ها را بازتاب احساسات ملی گسترده‌تر تفسیر کرد». اسکات کندی نیز در مقدمه گزارش تأکید می‌کند که به‌سبب شمار اندک شرکت‌کنندگان، نتایج را نباید نماینده دیدگاه ملی یا حتی بازتاب تمام جامعه کارشناسی دو طرف دانست.
مسیر محتمل و دوام آتش‌بس
به نوشتهٔ فدرستون، در بحث ژانویه اکثریت قاطع شرکت‌کنندگان بین‌المللی و چینی «جداسازی مدیریت‌شده در بخش‌های راهبردی» را محتمل‌ترین مسیر پیش‌رو معرفی کردند (به‌ترتیب ۸۷ درصد و ۷۶ درصد). شرکت‌کنندگان چینی بیش از همتایان بین‌المللی به دوام آتش‌بس کنونی اطمینان داشتند: ۲۹ درصد انتظار داشتند تا پایان دولت ادامه یابد، در حالی که این رقم میان شرکت‌کنندگان بین‌المللی فقط ۱۳ درصد بود. اکثریت شرکت‌کنندگان بین‌المللی (۶۰ درصد) فکر می‌کردند آتش‌بس حداکثر یک سال دوام می‌آورد.
نتایج بحث ژوئیه در ژنو به نوشتهٔ او مشابه بود: اکثریت درخور توجه (۶۱.۵ درصد) شرکت‌کنندگان چینی معتقد بودند دوره «ثبات راهبردی سازنده» تا پایان دولت ترامپ ادامه می‌یابد. در مقایسه با ژانویه، شرکت‌کنندگان بین‌المللی بیشتر به آتش‌بسی بادوام متقاعد شده بودند؛ ۴۱.۲ درصد فکر می‌کردند آتش‌بس تا پایان ۲۰۲۶ دوام می‌آورد و ۲۹.۴ درصد دیگر حتی خوش‌بین‌تر بودند و معتقد بودند یا تا پایان دولت ترامپ ادامه می‌یابد یا «تا مدتی طولانی در دولت بعدی آمریکا».
ناترازی تجاری و کنترل صادرات
در نشست ژنو پرسش‌هایی تازه درباره ناترازی‌های جهانی مطرح شد. به نوشتهٔ فدرستون، شرکت‌کنندگان چینی و بین‌المللی به‌طور کلی موافق بودند که ناترازی‌های کنونی تجارت جهانی مسئله‌ای «بسیار جدی» یا «تا حدودی جدی» است و فقط ۱۵.۴ درصد شرکت‌کنندگان چینی آن را مسئله‌ای «جزئی» دانستند. اختلاف بیشتر بر سر بهترین راه رفع این ناترازی‌ها بود: ۸۴.۶ درصد شرکت‌کنندگان چینی فکر می‌کردند گشوده‌تر شدن آمریکا و اروپا به روی سرمایه‌گذاری چین به حل مسئله کمک می‌کند، در حالی که اکثریتی معتدل‌تر، یعنی ۵۸.۸ درصد شرکت‌کنندگان بین‌المللی، بازتوازن اقتصاد داخلی چین را مؤثرترین راه‌حل می‌دانستند.
کنترل صادرات همچنان نقطه تنش است. در نشست ژنو، به نوشتهٔ فدرستون، از شرکت‌کنندگان خواسته شد استفاده دو طرف از کنترل صادرات و محدودیت‌های امنیت اقتصادی را ارزیابی کنند. شرکت‌کنندگان چینی به‌طور کلی دوپاره بودند: اکثریت نسبی معتدلی (۳۸.۵ درصد) گفتند آمریکا «زیاده‌روی کرده»، ۳۰.۸ درصد موافق بودند که هر دو طرف «تا حدودی زیاده‌روی کرده‌اند» و ۲۳.۱ درصد گفتند هر دو طرف «گام‌های مناسب» برداشته‌اند. شرکت‌کنندگان بین‌المللی بیشتر هر دو طرف را مقصر می‌دانستند: حدود ۲۹.۴ درصد فکر می‌کردند هر دو «بسیار زیاده‌روی کرده‌اند» و ۵۲.۹ درصد فکر می‌کردند هر دو «تا حدودی زیاده‌روی کرده‌اند».
«تعادل بن‌بست» به روایت لاولی
مری ای. لاولی، پژوهشگر ارشد آنتونی ام. سولومون در مؤسسه پترسون برای اقتصاد بین‌الملل، در یادداشت خود در همین گزارش می‌نویسد توافق چارچوب پوسان که در اکتبر ۲۰۲۵ میان ترامپ و شی جین‌پینگ حاصل شد، دست‌کم موقتاً رابطه چین و آمریکا را تثبیت کرد. به نوشتهٔ او، آتش‌بس کنونی را می‌توان «تعادل بن‌بست» (stalemate equilibrium) توصیف کرد که با تهدیدهای معتبر تلافی ویرانگر پشتیبانی می‌شود، اگر هر طرف بخواهد شرایط توافق‌شده را نقض کند. لاولی می‌افزاید گرچه ثبات فعلاً حاصل شده، وضعیت ذاتاً ناپایدار است و «صلح با ترس از تشدید تنش حفظ می‌شود». او می‌نویسد شرکت‌کنندگان چینی گویا از به‌کارگیری انحصار تقریباً کامل دولت متبوع‌شان در عناصر نادر خاکی تصفیه‌شده برای واداشتن آمریکا به کاری که نمی‌خواست انجام دهد — معامله پایاپای با ابزارهای امنیت ملی — خوشحال و غافلگیر شده بودند.
شو چی‌یوان: تاب‌آوری کوتاه‌مدت، بازآرایی بلندمدت
شو چی‌یوان، معاون و پژوهشگر ارشد مؤسسه ملی راهبرد بین‌المللی در آکادمی علوم اجتماعی چین، می‌نویسد نظام اقتصادی جهانی با شوک‌های پیاپی روبه‌رو شده اما به بی‌نظمی تمام‌عیار دچار نشده است. به نوشتهٔ او، این تاب‌آوری را نباید با سکون اشتباه گرفت و دست‌کم در کوتاه‌مدت، آثار ویرانگر فوری تعارض ژئوپلیتیک و شوک‌های سیاست به سبک ترامپ شاید بیش از واقع برآورد شده باشد. او سناریویی محتمل‌تر را حرکت نظم اقتصادی جهانی از نظامی به‌شدت یکپارچه و لیبرال به‌سوی نوعی وابستگی متقابل گزینشی، محدود به ملاحظات امنیتی، می‌داند و می‌افزاید در کوتاه‌مدت نظام باثبات‌تر از انتظار بسیاری ظاهر شده، اما در بلندمدت تغییرات ممکن است بسیار عمیق‌تر از آنچه اکنون به نظر می‌رسد باشد.
«قورباغه در آب جوش» و آب‌های عمیق‌تر پولی و مالی
یه یو، پژوهشگر همکار و مدیر مؤسسه مطالعات اقتصاد جهانی در مؤسسه مطالعات بین‌المللی شانگهای، می‌نویسد نتایج سه نظرسنجی نشان می‌دهد توافق فزاینده‌ای میان شرکت‌کنندگان هست که از زمان امضای توافق چارچوب پوسان در اکتبر ۲۰۲۵، رابطه اقتصادی دوجانبه ثبات یافته است. به نوشتهٔ او، کارشناسان چینی معمولاً معتقدند این توافق دوام می‌آورد، چون چین «برگ برنده» مقابله با آمریکا را در حوزه‌هایی چون عرضه عناصر نادر خاکی در دست دارد؛ کارشناسان بین‌المللی بیشتر نگران ماهیت آشفته تصمیم‌های ترامپ و اثر رویدادهای غیرمنتظره‌اند و می‌پذیرند که این «توافق» بیشتر به «آتش‌بس» می‌ماند تا دستیابی به صلح. یه یو می‌نویسد راهبرد آمریکا در قبال چین ممکن است از رویکردی مستقیم و تقابلی برای جداسازی به راهبردی غیرمستقیم و تدریجی — «همچون قورباغه در آب جوش» — تغییر کند؛ به این معنا که از چین بخواهد خرید کلان کالاهای آمریکایی را ادامه دهد و هم‌زمان با فشار بر کشورهای آمریکای لاتین، آفریقا و به‌طور کلی جنوب جهانی، آن‌ها را به قطع بی‌سروصدای پیوندهایی سوق دهد که به منافع چین در زنجیره‌های تأمین جهانی لطمه می‌زند. به گفتهٔ او، موضع‌گیری تازه دو رهبر درباره ثبات راهبردی سازنده و سفرهای متقابل در سطح بسیار بالا نگرانی‌ها درباره چالش‌های بلندمدت روابط چین و آمریکا را به‌طور اساسی تخفیف نداده است. یه یو می‌افزاید کانون رقابت چین و آمریکا بر سر بازتوازن اقتصادی جهانی از تجارت به «آب‌های عمیق‌تر حوزه‌های پولی و مالی» منتقل شده است. به نوشتهٔ او، دقیقاً به‌همین دلیل بازگشت گروه ۲۰ در سال جاری به آمریکا نه‌تنها فرصتی برای رهبری دوباره همکاری در حکمرانی اقتصادی جهانی از سوی چین و آمریکا نشده، بلکه این واقعیت را نمایان کرده که تنش دوجانبه ممکن است آثار سرریز بیشتری بر نظم اقتصادی جهانی بگذارد.
سو چینگ‌یی و دوراهی قدرت‌های میانی
سو چینگ‌یی، پژوهشگر ارشد و رئیس گروه تجارت بین‌الملل در مؤسسه اقتصاد و سیاست جهانِ آکادمی علوم اجتماعی چین، می‌نویسد در عصر رقابت قدرت‌های بزرگ، قدرت‌های میانی با آزمونی راهبردی بی‌سابقه روبه‌رویند. به نوشتهٔ او، این کشورها عموماً میان وابستگی به یک ابرقدرت یا راهبرد موازنه قرار می‌گیرند. در این میان ژاپن برجسته است: به‌عنوان یکی از مهم‌ترین قدرت‌های میانی آسیا، راهبرد پیروی نزدیک از آمریکا را برگزیده است؛ با این حال حتی ژاپن میزان این وابستگی را با دقت تنظیم می‌کند، اتحاد امنیتی با آمریکا را حفظ می‌کند و هم‌زمان می‌کوشد همکاری اقتصادی با قدرت‌های منطقه‌ای را نگه دارد تا به تقابل حاصل‌جمع صفر نیفتد. سو می‌افزاید این نمونه نشان می‌دهد وابستگی و موازنه لزوماً در تضاد کامل نیستند و قدرت‌های میانی اغلب جایی ظریف میان این دو می‌جویند.
