تحلیلگر چینی: کیجی-۳۰۰۰ نخستین رادار آرایهٔ دیجیتال جهان را دارد؛ ابزاری تازه در برابر پنهانکاری
نویسندهٔ یک یادداشت در سایت هنگکنگی هنگکنگ ۰۱ میگوید منظور گزارش وزارت دفاع آمریکا از «نخستین رادار دیجیتال جهان» در هواپیمای کیجی-۳۰۰۰، به احتمال زیاد رادار آرایهٔ دیجیتال همراه با پردازش تطبیقی فضایی-زمانی است.
به گزارش ۲۴ به نقل از هنگکنگ ۰۱، «چنفنگ شینیوان» در یادداشتی که ۲۱ نوامبر در بخش «تحلیل بینالملل» این سایت منتشر شد، مینویسد گزارش وزارت دفاع آمریکا صراحتاً گفته رادار هواپیمای هشدار زودهنگام کونگجینگ-۳۰۰۰ (KJ-3000) نخستین نوع «رادار دیجیتال» جهان است، اما توضیح بیشتری نداده است.
نویسنده میگوید فناوری دیجیتال چند دهه است در رادارها به کار میرود و «رادار دیجیتال» تعریف دقیقی ندارد. به نوشتهٔ او، رادارهای امروزی عموماً «تعریفشده با نرمافزار»ند؛ یعنی شیوهٔ کشف، راهبرد ضدپارازیت، وضوح و تطبیق با چند مأموریت بیشتر به الگوریتم نرمافزاری بستگی دارد و با بهروزرسانی الگوریتم، بدون تعویض سختافزار، میتوان با تهدیدهای تازهای مانند پهپاد یا پارازیت پیچیدهٔ الکترومغناطیسی مقابله کرد. او میافزاید که این نوع رادار در فناوریهای غیرنظامی مانند رادار خودرو هم گسترده به کار میرود.
«رادار آرایهٔ دیجیتال»، سطحی دیگر
به گفتهٔ او، رادار تعریفشده با نرمافزار البته «رادار دیجیتال» است، اما آنچه روی کیجی-۳۰۰۰ است «قطعاً» از این نظر «نخستین نوع در جهان» نیست و منظور گزارش «به احتمال زیاد» «رادار آرایهٔ دیجیتال» (Digital Array Radar) است.
او توضیح میدهد که در رادار آرایهٔ دیجیتال، درست پس از واحدهای فرستنده-گیرنده مبدلهای دیجیتال-آنالوگ و آنالوگ-دیجیتال قرار میگیرند و کل زنجیره دیجیتال میشود. به نوشتهٔ او، بسیاری از رادارهای آرایهٔ فازی فعال «سنتی» فقط در سطح زیرآرایه دیجیتال شدهاند و درون هر زیرآرایه هنوز با شبکهٔ سختافزاری تغییر فاز کار میکنند؛ اما در رادار آرایهٔ دیجیتال این شبکه حذف میشود و هر واحد مستقلاً شکل و جهت پرتو را کنترل میکند. او فاصلهٔ این دو را به فاصلهٔ رادار آرایهٔ فازی غیرفعال با فعال تشبیه میکند.
پردازش تطبیقی فضایی-زمانی
به نظر نویسنده، دیجیتالسازی کامل استفاده از «پردازش تطبیقی فضایی-زمانی» (STAP) را آسان میکند. او میگوید رادار هوابرد روی سکویی در حرکت است و بازتابهای زمینی را با خطای مسافت و زاویه میبیند؛ فیلتر فقط فضایی یا فقط زمانی نمیتواند هدفهای کمسرعت را از بازتابهای زمینی جدا کند، اما فیلتر دوبعدی زمان و فضا این تمایز را ممکن میکند.
به نوشتهٔ او، نظریهٔ STAP از دههٔ ۱۹۷۰ مطرح شده و «راز نیست»، اما روش مستقیم آن محاسبات بسیار سنگین و بیدرنگ میخواهد و روشهای سادهتر به قیمت کاهش دقت تمام میشوند. او یادآوری میکند که STAP لزوماً به رادار آرایهٔ دیجیتال نیاز ندارد، اما این رادار با دیجیتال کردن تکتک واحدها وضوح دادهٔ مورد نیاز STAP را بهشدت بالا میبرد؛ به تعبیر او، برای شمردن مژهها تصویر صدمیلیونپیکسلی از تصویر یکمیلیونپیکسلی کارآمدتر است.
توان بیشتر، موتور قویتر
به نوشتهٔ این تحلیلگر، کیجی-۳۰۰۰ نخستین نمونه در جهان است که رادار آرایهٔ دیجیتال را محقق کرده و آن را با STAP ترکیب کرده و توان ضدپارازیت، ضدپنهانکاری و مقابله با بازتابهای زمینی را به سطحی «بیسابقه» رسانده است. او میافزاید که این رادار و توان محاسباتی STAP برق زیادی مصرف میکنند و کیجی-۳۰۰۰ بدون موتور توربوفن ووشان-۲۰ (WS-20) با رانش بیشتر «کمی از پس کشیدنش برنیاید».
به گفتهٔ او «ممکن است» کیجی-۶۰۰ ناوپایه و کیجی-۷۰۰ تازهتر هم از این فناوری استفاده کنند، اما بهدلیل جثهٔ کوچکتر و توان کمتر احتمالاً قابلیتهایشان محدودتر است. او همچنین میپرسد آیا ناوشکن ۰۵۵ و ناوچهٔ ۰۵۴B هم این فناوری را دارند و آیا در دریا STAP در برابر منابع پارازیت متحرک هوایی، مانند EA-18G یا پارازیتزنهای همراه در ازدحام موشک و پهپاد، اثر چشمگیری دارد.
مقایسه با آمریکا
نویسنده مینویسد این «فوتوفنها» زمانی در انحصار آمریکاییها بود و حالا نوبت چینیهاست که نرمافزار و سختافزار را با هم در اختیار دارند. به گفتهٔ او، رادار APG-85 در اف-۳۵ بلوک ۴، رادار APY-9 در ای-۲دی و رادار MESA در ای-۷ همگی آرایهٔ فازی فعال تعریفشده با نرمافزارند، اما دیجیتالسازیشان فقط تا سطح زیرآرایه است و رادار آرایهٔ دیجیتال به شمار نمیروند.
او در پایان یادآوری میکند که کیجی-۲۰۰۰ نخستین رادار آرایهٔ فازی فعال موفق چین بود و امروز «دیگر روشن نیست» که رژیم صهیونیستی در ساخت آن کمک کرده یا نه، اما این بار «آشکارا» ساخت خود چین است. به گفتهٔ او پس از کیجی-۲۰۰۰ رادار آرایهٔ فازی فعال در چین بهوفور و ارزان در دسترس قرار گرفت و او میپرسد آیا پس از کیجی-۳۰۰۰ رادار آرایهٔ دیجیتال و STAP هم چنین خواهند شد.
سایت هنگکنگ ۰۱ در پایان این یادداشت آورده است که محتوای آن نظر نویسنده را بازمیتاباند و موضع این رسانه نیست.